.gif)
Η ποιητική συλλογή Ναι, αρνούμαι του Χάρη Βαρούτη αποτελεί μια ενδιαφέρουσα συνάντηση ανάμεσα στη σύγχρονη ευαισθησία και μια παράδοση που παραμένει ζωντανή μέσα στην ελληνική ποιητική μνήμη. Χωρίς να εγκλωβίζεται σε κάποια σχολή ή αισθητική, το βιβλίο χτίζει μια προσωπική γλώσσα, στην οποία η μουσικότητα και η καθαρή εικόνα παίζουν πρωταγωνιστικό ρόλο. Ο τίτλος, που φέρει μέσα του δύο αντίρροπες δυνάμεις, λειτουργεί ως κλειδί ανάγνωσης. Tο έργο κινείται διαρκώς ανάμεσα στην κατάφαση και την άρνηση, ανάμεσα στην επιθυμία και τη σύγκρουση, ανάμεσα στη φωτεινότητα και το σκοτάδι.
Η φωνή του ποιητή εμφανίζεται έντονα ρυθμική, συχνά με χρήση ομοιοκαταληξιών που δεν υπηρετούν τυπικά έναν παλαιικό τρόπο γραφής αλλά λειτουργούν σαν σταθερός παλμός, σαν χτύπος που συγκρατεί τη διάθεση και τον εσωτερικό κραδασμό του ποιήματος. Η επιλογή αυτή διαφοροποιεί τον ποιητή από πλήθος σύγχρονων γραφών που προτιμούν την απόλυτη ελευθερία του στίχου. Στον Χάρη Βαρούτη ο ρυθμός δεν περιορίζει. Αντίθετα, επιτρέπει μια σχεδόν μελωδική αναγνωστική εμπειρία, σαν τα ποιήματα να έχουν γραφτεί όχι μόνο για να διαβαστούν αλλά και για να ειπωθούν, να εντυπωθούν.
Θεματικά, η συλλογή εστιάζει στη σύγκρουση του ανθρώπου με τον εαυτό του, με τον άλλον, με το τοπίο και με τη μοίρα του. Η φύση, είτε πρόκειται για θάλασσα, για άνεμο, για βάλτο, για ξέρα ή για δάσος, δεν εμφανίζεται ως απλό σκηνικό αλλά ως αντανάκλαση της εσωτερικής κατάστασης του ποιητικού υποκειμένου. Οι εικόνες μοιάζουν να κινούνται, να μεταμορφώνονται, να παίρνουν μορφές σχεδόν μυθικές. Αυτή η εικονοποιία δημιουργεί μια αίσθηση έντονης θεατρικότητας και, ταυτοχρόνως, βαθιάς οικειότητας. Ο αναγνώστης μεταφέρεται σε τόπους που μοιάζουν ταυτόχρονα ρεαλιστικοί και ονειρικοί.
Σημαντική θέση στο βιβλίο καταλαμβάνουν και οι υπαρξιακές αντιθέσεις, όπως η ταυτότητα, ο καθρέφτης, η σχέση ανάμεσα στο εγώ και το εσύ. Η ανασφάλεια γύρω από το ποιος αντικατοπτρίζει ποιον, η σύγχυση μεταξύ του βλέμματος προς τον άλλον και της προβολής του εαυτού, οι ρωγμές στις ανθρώπινες σχέσεις, δημιουργούν μια ατμόσφαιρα αναζήτησης και αυτοπαρατήρησης. Δεν υπάρχει εύκολη απάντηση μέσα στα ποιήματα, ούτε κάποιο τελικό συμπέρασμα. Αντίθετα, κυριαρχεί μια αίσθηση πως η κατανόηση του εαυτού είναι μια διαδικασία ατελής και ατέρμονη.
Η πόλη, επίσης, αποτελεί έναν από τους κεντρικούς άξονες της συλλογής. Όχι ως απλός τόπος αλλά ως ψυχική κατάσταση. Το αστικό περιβάλλον παρουσιάζεται συχνά γκρίζο, ασφυκτικό, γεμάτο σκιές. Η έννοια του άγνωστου και του σκοταδιού επανέρχεται ως σύμβολο της υπαρξιακής απειλής, της αβεβαιότητας και των επιλογών που δεν πραγματοποιήθηκαν. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η άρνηση γίνεται όχι μόνο πράξη εναντίωσης αλλά και μορφή αυτοπροστασίας. Μια απόπειρα να διατηρηθεί η εσωτερική ακεραιότητα.
Η συνεργασία με τον ζωγράφο Γιώργο Ατάρτη ενισχύει σημαντικά τη συνολική αισθητική του βιβλίου. Οι εικόνες, όπως παρουσιάζονται σε αναφορές για τη συλλογή, δεν λειτουργούν ως απλά συνοδευτικά στοιχεία αλλά ως ένα δεύτερο ποιητικό επίπεδο. Χτίζουν μια παράλληλη αφήγηση που άλλοτε συνομιλεί και άλλοτε αντιπαρατίθεται στα ποιήματα, δημιουργώντας μια πολυαισθητηριακή εμπειρία ανάγνωσης.
Συνολικά, το Ναι, αρνούμαι είναι μια συλλογή που αποδεικνύει πως η ποίηση μπορεί ακόμη να είναι ταυτόχρονα λυρική και σύγχρονη, παραδοσιακή και μοντέρνα. Ο Χάρης Βαρούτης καταφέρνει να συγκροτήσει μια φωνή που αντλεί από την ελληνική ποιητική παράδοση χωρίς να καθηλώνεται σε αυτήν. Η ένταση των εικόνων, η μουσικότητα της γλώσσας και η υπαρξιακή ειλικρίνεια συνθέτουν ένα έργο με ενότητα, δύναμη και αισθητικό βάθος. Είναι μια συλλογή που όταν διαβάζεται αφήνει πίσω της σκέψεις και συναισθήματα που παραμένουν, σαν χαμηλός παλμός, πολύ μετά το κλείσιμο του βιβλίου.
Επιμέλεια - διορθώσεις: Τζένη Κουκίδου
Η ποιητική συλλογή του Χάρη Βαρούτη Ναι, αρνούμαι κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Πηγή
