Να ξεκαθαρίσουμε ορισμένα πράγματα πριν πάμε στην ετυμολογία.
Πρώτον, είναι: τα Σπάτα, των Σπάτων και όχι των Σπατών. Αν ήταν των Σπατών θα έπρεπε να είναι και τα Σπατά κι αν κανείς βαριακούει μπαίνουμε σε πολύ επικίνδυνα και δύσοσμα μονοπάτια.
Δεύτερον, οι κάτοικοι ονομάζονται Σπαταναίοι και σε καμία περίπτωση Σπατιάτες.
Και τώρα που τα ξεκαθαρίσαμε αυτά ας μιλήσουμε για τα Σπάτα.
Ιδρυτής τους ήταν ένας πολέμαρχος του 14ου αιώνα ο Ιωάννης Μπούας Σπάτας, όπου shpatë στα αλβανικά σημαίνει σπαθί, άρα σπάτας είναι ο σπαθοφόρος (ή, για τους μυημένους, ο Ρήγας ο σπαθάτος).
Αυτός ο τύπος πέτυχε το κατάλληλο σημείο για να πει το This is Spata, εκεί που βρισκόταν η αρχαία Ερχία (από τον μυθικό ήρωα Έρχιο), πάνω σε έναν λόφο κάτι που, εκτός από αμφιθεατρική πόλη, την κάνει και λειτουργική καθώς εξοικονομείται χώρος για περισσότερη καλλιεργήσιμη γη που έτσι κι αλλιώς είναι πάρα πολύ εύφορη και φουλ σε ελιές και αμπέλια.