1ος Διαγωνισμός Παραμυθιού koukidaki: Το διαγωνιστικό κομμάτι έχει ολοκληρωθεί και έχουν ανακοινωθεί οι νικητές. Έρχονται νεότερα για την έκδοση! *** Κατεβάστε ΔΩΡΕΑΝ ebooks ΕΔΩ! *** Εγγραφή στο newsletter *** Αν σας αρέσει το θέατρο -παρακολουθείτε όλα τα είδη- ή έχετε άποψη για μουσικά άλμπουμς ή για ταινίες ή διαβάζετε λογοτεχνικά έργα κ.λ.π. και επιθυμείτε να μοιράζεστε τις εντυπώσεις σας μαζί μας, επικοινωνήστε με το koukidaki. Αρθρογράφοι, κριτικογράφοι, άνθρωποι με ανάλογη κουλτούρα ζητούνται! *** Δείτε τις προγραμματισμένες ημερομηνίες των κληρώσεων στη σελίδα των όρων.
ΚΕΡΔΙΣΤΕ ΒΙΒΛΙΑ ακολουθώντας τους συνδέσμους. Μυθιστορήματα: Αναστρέψιμα υλικά * Επιστροφή στο Highgate * Το ποτάμι * Τα τεμάχια * Τα άυλα θηρία της ψυχής * Amor Fati * Το αίνιγμα του Ερωτόκριτου * Ενώπιον του βασιλιά * Blackbird * Άμνετ * Innuendo * Ο Λύχνος * Χριστίνα ** Θέατρο: Άκουσε τα κύματα ** Διηγήματα: Νάντια μου, ο ήλιος της Βοστώνης ** Ποίηση: Ρέουσα σιωπή * Το τίποτα που πλέει ευτυχισμένο * Το παιδί και ο άγγελος * ΣυμΠτώματα * Καρδιόσχημα * Ουά * Ναίφως ** Νουβέλα: Αγαπητή μου Ευδοξία * Απαγορευμένη αίθουσα ** Άλλα: Έρως λυσιμελής * Γνώθι σεαυτόν * Ό,τι γυρίζει γύρω μας * Σειρά Παράξενες Μέρες στην Ευρώπη ** Παιδικά - Εφηβικά και Παραμύθια: Δεν υπάρχει τέλος * Η μάγισσα Βρωμίλα

Δευτέρα, 27 Απριλίου 2020

Ο ίσκιος του σταυρού

Η Κωνσταντίνα Γέροντα έχει κερδίσει τους φίλους της ποίησης από καιρό. Ήδη με τις προηγούμενες συλλογές της έχει αποσπάσει εξαιρετικά σχόλια και κριτικές ενώ και διακεκριμένοι ποιητές και λογοτέχνες έχουν εκφράσει δημόσια την εκτίμησή τους. Η αισθαντική της πένα, που τη θυμάμαι ανάγλυφα από την εποχή της κυκλοφορίας τού «Εδώ γεννιέται και πεθαίνει η άνοιξη» -αργότερα και του «Κώνειο και άγρια τριανταφυλλιά»- είναι πάντα παρούσα, προσφέροντας μια αξιόλογη αναγνωστική εμπειρία που σίγουρα θα αγγίξει κάθε αναγνώστη. Σε αυτό εξάλλου βρίσκεται η μεγαλύτερη δύναμη μιας πένας.

Η Γέροντα διαθέτει αυτό το μαγικό εφόδιο, να διαπερνά τον αναγνώστη. Διαθέτει αισθαντική χειμαρρώδης γραφή που την εμπλουτίζει με ποιητική μελαγχολία ενώ φροντίζει, με κάποιο τρόπο -επιτηδευμένα ή αυθόρμητα- να συνδέει τις συλλογές της, να τοποθετεί νοερούς και νοηματικούς συνδέσμους. Έτσι, τα τριαντάφυλλα έχουν και σε αυτό το βιβλίο βήμα· αναφέρονται συχνά ως ρόδα, τριαντάφυλλα ή τριανταφυλλιές και επαυξάνονται με ροδοπέταλα, ροδοκόκκινο χρώμα κ.ά και με ρήματα όπως ροδίζει. Με κάποιο τρόπο, και μέσα από τέτοιες διαδρομές, σε κάνει να φαντάζεσαι κάθε της ρόδο κόκκινο· χρώμα που ενδυναμώνεται με την ύπαρξη ενός άλλου, πολύ προσφιλούς της, λουλουδιού, την παπαρούνα.
Πέρα όμως από αυτά τα κόκκινα άνθη, οι στίχοι παρουσιάζουν πανχρωμία κι επιπλέον τις σελίδες διατρέχουν αρώματα, ήχοι, η φύση, η γη, ο ουρανός... τα πάντα. Ο ελεύθερος στίχος δείχνει βιωματικός και η ματιά της είναι φρέσκια.

Η σκιά μ' ακολουθεί μόνο όσο υπάρχει φως

Ένα κλαδί, ένας σβώλος και ένα φύλλο / Μόνη απόδειξη ότι υπήρξα

Προσέχω τις αναμονές ή προσμονές (της) και εντυπωσιάζομαι στο «Η τίγρη γαβγίζει» όπου, εντελώς κόντρα σε ό,τι έρχεται στο νου με το άκουσμα αυτής της φράσης, μας μιλάει γύρω από το αιώνιο ερώτημα τόσο του ποιητή όσο και του αναγνώστη. Μας λέει τί είναι ποίηση.

...δεν ήταν στην αρχή ο Λόγος / Στην αρχή ήταν η Λέξη [...] Όταν γεννήθηκε ο πρώτος άνθρωπος / Και άρχισε να ψελλίζει βάρκα, φύλλο, άντρας, γυναίκα, / μπλε

Ποντάρει στο δίπολο ζωή-θάνατος επαυξανόμενο από το ενδιάμεσο ζωή-έρως-θάνατος. Θα πει κανείς ότι αυτά είναι λίγο-πολύ αναμενόμενα στον στίχο, μα δεν εξετάζουμε την πρωτοτυπία των θεμάτων, που θα ήταν λάθος, αλλά εκείνο το στοιχείο που υπερτερεί στην ανάγνωση και όλα όσα εισπράττουμε από το πόνημα. Ό,τι αγγίζει χορδές, διαπερνά επιδερμίδα, ταρακουνά την καρδιά ή/και το μυαλό.

Το τέλος μου, ο θάνατος / Το τέλος μου, η αθανασία

...ήσουνα σταυρός που κουβαλάω χρόνια / Μην ξέροντας γιατί κληρώθηκα απ' τη μοίρα / Να γράφω στίχους στον ίσκιο του;

Με γοητεύει όταν αναφέρεται στη μήτρα. Με γοητεύει που αναφέρεται στη μήτρα. Με κερδίζει ο τρόπος που «βλέπει» την αρχή του ανθρώπου, το σημείο μηδέν... και ό,τι άλλο συνεπάγεται κι ακολουθεί.
Διαβάζοντας το «Ιστορία ενός άντρα και μιας γυναίκας» το φαντάζομαι να απαγγέλλεται εναλλάξ από δύο. Μετά σκέφτομαι ότι κι αυτό το έργο ξεχωρίζει, τελικά, όπως και τα «Χριστούγεννα» μια ρέουσα απνευστί πεζοποίηση.

Δε θα υπάρξεις όπως δεν υπήρχες / Πριν από τώρα, ποτέ

όπως σε σβήνω, σε γράφω / Από το μηδέν ως την ανυπαρξία / Ένας αόρατος κύκλος

Τα έργα, όπως και η κάθε ζωή, αποτελούνται από κύκλους. Άλλοι ανοίγουν, κάποιοι κλείνουν κι άλλοι επαναλαμβάνονται μία, δύο, μερικές φορές ή εσαεί. Ένας κύκλος, ως σχήμα νοητικό, σημειωτικό ή σημασιολογικό, είναι κάτι που συμβαίνει. Στα συγκεκριμένα έργα -ή αν δούμε το βιβλίο ως ένα ενιαίο έργο- θα λέγαμε ότι τέτοιοι κύκλοι έχουν ανοιχθεί/αναφερθεί παλαιότερα, σε άλλα πονήματα, σε προηγούμενες λογοτεχνικές διαδρομές κι εδώ επιστρέφουν ωριμότεροι να συμπληρώσουν (πορεία), να ενθυμίσουν ή να ολοκληρωθούν (ποιος ξέρει;).
Η συλλογή κλείνει με ένα ξημέρωμα. Ίσως μια νέα αρχή· το νέο φως. Ίσως γιατί ο άνθρωπος, αυτός ο άγνωστος μα τόσο οικείος, μέσα και μετά από κάθε γνώση ή εμπειρία έχει μία αποστολή. Να ανακαλύψει την ελπίδα, για να συνεχίσει. Ή μάλλον, για να μπορέσει να συνεχίσει (no matter what).
Κλικ για περισσότερα της Τζένης Κουκίδου
Η ποιητική συλλογή της Κωνσταντίας Γέροντα, Ο ίσκιος του σταυρού, κυκλοφορεί από την Άνεμος εκδοτική.
Ευχαριστώ τον εκδότη για τη διάθεση του βιβλίου.
Το παραπάνω περιέχει αποσπάσματα.
Στο οπισθόφυλλο:

Ξαναγεννημένη από την αρχή
Θα κάνω άλμα και θα βρεθώ στον ορίζοντα 
μιας μπαρουτοκαπνισμένης πόλης
Κι ανάμεσα στα φουγάρα θα βρω τη ρωγμή σου, ήλιε αθάνατε
Και θα κυλήσω στη βροχερή λάσπη της ομίχλης
Εκεί θα σε ξαναρωτήσω: 
“Ήσουν εσύ ή ήταν μια αντανάκλαση στη λίμνη, που έβλεπα
Κι αντί για τουλίπα ήσουνα σταυρός που κουβαλάω χρόνια
Μην ξέροντας γιατί κληρώθηκα απ’ τη μοίρα
Να γράφω στίχους στον ίσκιο του;’’

Η Κωνσταντία Γέροντα γεννήθηκε στην Πτολεμαΐδα. Σπούδασε Φιλοσοφία στην Αθήνα και Σύγχρονη Λογοτεχνία στο Παρίσι. Είναι διδάκτορας του Paris 10.  Δημοσιεύσεις: Subprimal Poetry Art, (ΗΠΑ/ τεύχος 10), Prosopisia/ International Journal of Poetry and Creative Writing (Ινδία/ τεύχος 10), ''Ανθολόγιο Χαïκού'', εκδόσεις «Πνευματικοί Ορίζοντες, Εφαλτήριο Λόγου, Τέχνης και Πολιτισμού» (Κύπρος). Βραβεύτηκε με το Βραβείο Βακχυλίδης στο Διεθνή Διαγωνισμό Καβάφη 2019. Βιβλιογραφία: «Η κάθε του λέξη κι ένας λυγμός», ποίηση, 2013, Άνεμος εκδοτική, «Εδώ γεννιέται και πεθαίνει η άνοιξη», ποίηση, 2014, Άνεμος εκδοτική, «Κώνειο κι άγρια τριανταφυλλιά», ποίηση, 2016, Άνεμος εκδοτική.

ΔΩΡΑ - Κλικ σε εκείνο/-α που θέλετε για πληροφορίες και συμμετοχές
Ναίφως, Φυλλένια ΣφουγγάρηΆμνετ, Μάγκι Ο'ΦάρελΧριστίνα, Δέσποινα ΜυστακίδουΣυμΠτώματα, Χρίστος ΤσιαήληςΓνώθι σεαυτόν, Μαρία ΠανέτσουInnuendo, Πέτρος ΜπράιλαςΑπαγορευμένη αίθουσα, Φωτεινή Αποστολοπούλου
Η καρδιά που γυρνάει, Το δέρμα είναι η ελαστική θήκη που περιβάλλει το σώμα ολόκληρο, Τα τετράδια ενός θηλαστικού, Φως έρωτας θάνατοςΟυά, Ο φιμωμένοςΌ,τι γυρίζει γύρω μας, Κ. Ευαγγέλου-ΚίσσαΝέλλη Σπαθάρη, Amor FatiΡέουσα σιωπή, Πόπη ΚλειδαράΤα άυλα θηρία της ψυχής, Ευαγγελία ΤσακίρογλουΕνώπιον του βασιλιά, Γρηγόρης Παπαδόπουλος
Ο Λύχνος, Γιώργος ΜανέτταςΤο αίνιγμα του Ερωτόκριτου, Βασιλική ΜακρήΤα τεμάχια, Χρύσα Μαστοροδήμου
Η μάγισσα Βρωμίλα, Φωτεινή ΖαχαριουδάκηΚαρδιόσχημα, Όλγα ΑχειμάστουBlackbird, Matthias BrandtΔεν υπάρχει τέλος, Μαρία Καβούρη