Εγγραφή στο newsletter για να μη χάνετε τίποτα! *** Φωνή τέχνης: Έχουμε πρωτιές! *** Δωρεάν διπλές προσκλήσεις! *** Κατεβάστε ΔΩΡΕΑΝ e-books ή διαβάστε λογοτεχνικά κείμενα σε πρώτη δημοσίευση ΕΔΩ! *** Αν σας αρέσει το θέατρο -παρακολουθείτε όλα τα είδη- ή έχετε άποψη για μουσικά άλμπουμ ή για ταινίες ή διαβάζετε λογοτεχνικά έργα κτλ. και επιθυμείτε να μοιράζεστε τις εντυπώσεις σας μαζί μας, επικοινωνήστε με το koukidaki. Αρθρογράφοι, κριτικογράφοι, άνθρωποι με ανάλογη κουλτούρα ζητούνται! *** Δείτε τις ημερομηνίες των προγραμματισμένων κληρώσεων στη σελίδα των όρων.
ΚΕΡΔΙΣΤΕ ΒΙΒΛΙΑ ακολουθώντας τους συνδέσμους. Μυθιστορήματα: Μέσα από τα μάτια της Ζωής! * Οι Σισιλιάνοι * Όλα θα πάνε καλά ή και όχι * Νυχτοπερπατήματα * Ο πρίγκιψ του δευτέρου ορόφου * Ο αρχάγγελος των βράχων * Το όνειρο του γερακιού * Όταν το μαζί πληγώνει * Δίχως ένα αντίο * Κλουαζονέ * Οι Ελληνίδες: Η υποδόρια επανάσταση * Οι μοίρες της αστροφεγγιάς, Οικογένεια Πελτιέ, Η κατάρα, Ροζ, Ανθοπωλείον ο Έρως ** Ποίηση: Δεύτερη φωνή Ι * Άπροικα Χαλκώματα * Σκοτεινή κουκκίδα * Καταδύσεις * Λυκόσκυλα, Ίμερος και Ηλιοτρόπιο ονείρων ** Διηγήματα: Το δέρμα της φώκιας * Ταρτάν το άλογο, Θεατές και δράστες και Η αγωνία του μέτρου * Στερνό μελάνι * Τέσσερις συλλογές διηγημάτων από τις εκδόσεις Βακχικόν ** Διάφορα άλλα: Παζλ γυναικών * Rock Around... Women! * Οι πουτ@νες κι εγώ ** Μουσικό άλμπουμ: Worthless Treasures

Δέσποινα, μάτια μου

Δέσποινα, μάτια μου, της Γιασεμίν Οζέκ

Το μυθιστόρημα της Γιασεμίν Οζέκ, ένα μικρό βιογραφικό της οποίας θα βρείτε στο τέλος του άρθρου, είναι μια ωδή, μια κραυγή γεμάτη οδύνη, πόνο και δάκρυα, βγαλμένη από τα δύσβατα βάθη της ανθρώπινης υπόστασης, που έγινε μάρτυρας της ανταλλαγής του 1923, αλλά και μια γλυκιά ιστορία από την ευτυχισμένη συνύπαρξη των λαών που ζούσαν αδελφωμένοι σε μια Ελλάδα μιας άλλης εποχής.

Σε ένα χωρίο της Μυτιλήνης, ζουν αδελφωμένοι Έλληνες και Τούρκοι, συνυπάρχουν ειρηνικά, σέβονται ο ένας τα έθιμα του άλλου και δημιουργούν κοινές αναμνήσεις. Ανάμεσά τους ο Εμίν Αλί, μέσα από τα μάτια του οποίου θα ζήσουμε και θα μάθουμε την ιστορία του βιβλίου, παιδί της Ελληνίδας χριστιανής Ελευθερίας και του Τούρκου μουσουλμάνου Χουσνού και η Δέσποινα, κόρη Ελλήνων, στην τρυφερή ηλικία των 5-6 ετών βρίσκονται συνεχώς μαζί, παίζουν, κάνουν σκανταλιές, μαλώνουν, φιλιώνουν, ερωτεύονται πλατωνικά, αλλά χωρίς να το αντιλαμβάνονται και θεριεύουν τους δεσμούς που αναπτύσσονται μεταξύ τους.

Οι αναταραχές του 1922, αναγκάζουν τον Εμίν Αλί και την οικογένειά του να πάρουν μέρος στην ανταλλαγή πληθυσμών, να αφήσουν τον τόπο που γεννήθηκαν και μεγάλωσαν και να περάσουν απέναντι στην Ανατολία, αφήνοντας το βιος τους στους Έλληνες που διώχτηκαν από εκεί. Τι θα κάνει η Ελευθερία; Πώς θα μπορέσει να αφήσει τον γιο της από την αγκαλιά της; Δε θα χρειαστεί. Αποφασίζει να μεταμορφωθεί εξωτερικά σε Τουρκάλα και να ακολουθήσει την μοναδική της οικογένεια με πολλούς κινδύνους να παραμονεύουν κάθε στιγμή τόσο στο ταξίδι, όσο και στο αφιλόξενο στην αρχή μέρος που τους επέβαλλαν για να συνεχίσουν τη ζωή τους.

Η μέρα που θα χαραχτεί στις μνήμες όλων βρίσκεται προ των πυλών. Δάκρυα, σπαραγμοί, αγκαλιάσματα και πόνος αβάσταχτος, χέρια που δε λένε να ξεκολλήσουν, ερωτηματικά που δεν μπορείς να απαντήσεις και μια φράση που θα στοιχειώνει για πάντα το μυαλό του Εμίν Αλί, ειπωμένη από το στόμα της Δέσποινας, θα γίνει ο ακρογωνιαίος λίθος του αποχωρισμού:
Δε θέλω να φύγεις!
Πώς ζητάς από ένα παιδί να ξεχάσει; Πώς μπορεί να προσαρμοστεί σε μια άλλη κουλτούρα, μια άλλη χώρα που όλοι τον αποξενώνουν; Πώς μπορεί μια γυναίκα, που πάντα προσδοκά βοήθεια από τον Θεό, να πάψει να κάνει το σταυρό της; Πώς μπορείς να κρύψεις τον σταυρό-φύλακα άγγελο που κρατάς συνεχώς επάνω σου;

Ένα καθηλωτικό, υπέροχο και συνάμα συγκινητικό βιβλίο που δε θέλεις να αφήσεις από τα χέρια σου, γραμμένο από τη χαρισματική πένα της Γιασεμίν Οζέκ, χρωματισμένο με πινελιές από την Ελλάδα και την Τουρκία, γεμάτο μυρωδιές από το ελληνικό Πάσχα της υπαίθρου και τα αρώματα της Ανατολής μα σημαδεμένο από το αιματοβαμμένο χώμα των αδικοχαμένων ανθρώπων που έπεσαν στον βωμό των κρατικών συμφερόντων.

Δε θα αποκαλύψω το τέλος της ιστορίας, γιατί δεν έχει καμία αξία να γνωρίζεις το τέλος, πριν διαβάσεις το υπέροχο αυτό βιβλίο. Θα σας πω μονάχα ότι όποιος επιλέξει να το διαβάσει, θα συγκινηθεί και θα νιώσει πολλές φορές να ζει κι εκείνος ανάμεσα στους πρωταγωνιστές, να βιώνει τη λύπη τους και να γεύεται στο στόμα του, τη γλύκα από τα ζαχαρωτά των παιδιών που με λαχτάρα καταβροχθίζουν.

Από κάθε βιβλίο που διαβάζω, επιλέγω μια φράση για να την μοιραστώ μαζί σας. Από το βιβλίο Δέσποινα, μάτια μου, επέλεξα την παρακάτω:
Αν θες να νιώσεις την ευτυχία, να ξεχάσεις τη θλίψη σου, κοίταξε τα μάτια ενός παιδιού.
Η Γιασεμίν Οζέκ, εγγονή ανταλλαγέντων, γεννήθηκε το 1980 στην Κωνσταντινούπολη. Αποφοίτησε από το Tμήμα Ραδιoφώνου-Τηλεόρασης και Κινηματογράφου του Akademi İstanbul. Εργάστηκε ως κειμενογράφος σε διαφημιστικές εταιρείες. Έγραψε επίσης το σενάριο διαφόρων τηλεοπτικών σειρών. Το 2011 είχε τον συντονισμό παραγωγής του ντοκιμαντέρ Αναμονή (Beklemek), που έλαβε το Βραβείο Ντοκιμαντέρ της τουρκικής ραδιοτηλεόρασης και τα γυρίσματα του οποίου πραγματοποιήθηκαν στο Ερτζίς μετά τον σεισμό του Βαν. Το μυθιστόρημα «Δέσποινα, μάτια μου» είναι το πρώτο της και το έγραψε 2014. Ακολούθησε το μυθιστόρημα «Η Αγγελική και ο Μεχμέτ», το 2020. Ζει στην Κωνσταντινούπολη, γνωρίζει την ελληνική γλώσσα και επισκέπτεται συχνά την Ελλάδα.

Το βιβλίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πατάκη και σας το προτείνω ανεπιφύλακτα.



Επιμέλεια - διορθώσεις: Τζένη Κουκίδου

ΔΩΡΑ - Κλικ σε εκείνο που θέλετε για πληροφορίες και συμμετοχές
Το δέρμα της φώκιας, Αριστούλας ΔάλληWorthless Treasures, Temple MusicΌλα θα πάνε καλά ή και όχι, Meg MesonΟ αρχάγγελος των βράχων, Μένιου ΣακελλαρόπουλουΝυχτοπερπατήματα, Λέιλα ΜότλιΛυκόσκυλα Αγγέλας Καϊμακλιώτη, Ίμερος Μαίρης Χάψα και Ηλιοτρόπιο ονείρων Γιάννη ΑναστασόπουλουΔίχως ένα αντίο, Γωγώς Ψαχούλια
Τέσσερις συλλογές διηγημάτων από τις εκδόσεις ΒακχικόνΣκοτεινή κουκκίδα, Γιάννη ΣμίχεληΌταν το μαζί πληγώνει, Βικτώριας ΠροβίδαΤαρτάν το άλογο Ευτυχίας Καλλιτεράκη, Θεατές και δράστες Σύλβας Γάλβα και Η αγωνία του μέτρου Γιώργου ΣπανουδάκηΚλουαζονέ, Λίνας ΒαλετοπούλουRock Around... Women!, Γιώργου ΜπιλικάΟι πουτ@νες κι εγώ, Γιάννη Ράμνου
Ροζ, Ανθοπωλείον ο Έρως, Οικογένεια Πελτιέ, Οι μοίρες της αστροφεγγιάς, Η κατάραΟ πρίγκιψ του δευτέρου ορόφου, Άρη ΣφακιανάκηΟι Ελληνίδες: Η υποδόρια επανάσταση, Χρύσας ΜαρδάκηΣτερνό μελάνι, Άγγελου Αναγνωστόπουλου
Καταδύσεις, Κατερίνας ΜαρτζούκουΤο όνειρο του γερακιού, Αλεξάνδρας ΜπελεγράτηΔεύτερη φωνή Ι, Γιάννη Σμίχελη