.gif)
Τι είναι εκείνο που σας ωθεί να γράφετε;
Νελιόνα Μούτσου: Η συγγραφή ποίησης είναι μια εσωτερική ανάγκη. Δεν είναι απλώς τρόπος έκφρασης· είναι τρόπος ύπαρξης και, ίσως, ένας τρόπος να γίνει η ύπαρξή μου μέσα στο ανθρώπινο σώμα πιο υποφερτή. Η συγγραφή ποίησης είναι επίσης ένας τρόπος συνειδητοποίησης και επεξεργασίας του τραυματισμένου εσωτερικού μου κόσμου.
Ν.Μ.: Είναι πολύ εύκολο. Όταν συνειδητοποιώ ότι έχω ξεκινήσει να πλάθω ένα ποίημα, είναι θέμα ελαχίστων λεπτών να το μεταφέρω στο χαρτί. Έχει τύχει να γράψω ποίημα έχοντας ξυπνήσει ένα βράδυ μόνο για μερικά λεπτά, σε μια κατάσταση ανάμεσα στον ύπνο και το ξύπνιο. Πάντα έλεγα ότι η έμπνευσή μου δεν προέρχεται από το μυαλό μου, αλλά από κάποιο άλλο εσωτερικό τοπίο – ίσως από το σώμα.
Ποιες είναι οι επιρροές σας;
Ν.Μ.: Κυρίως Έλληνες ποιητές που είχαμε διδαχθεί στο σχολείο – αγαπούσα τη λογοτεχνία και την ποίηση. Οδυσσέας Ελύτης, Γιάννης Ρίτσος, Κωστής Παλαμάς, Κωνσταντίνος Καβάφης, Κώστας Καρυωτάκης, Μαρία Πολυδούρη. Από ξένους ποιητές, η Sylvia Plath.
Ποια θεματολογία κρατεί τον κυρίαρχο ρόλο στα έργα σας;
Ν.Μ.: Η μετανάστευση, ο αποκλεισμός, η αναζήτηση ταυτότητας, η απώλεια, η σχέση με το σώμα και η δυσκολία ύπαρξης μέσα σε αυτό, καθώς και το βίωμα της σχέσης με ένα άλλο ανθρώπινο ον.
Πείτε μας λίγα λόγια για το βιβλίο σας.
Ν.Μ.: Το βιβλίο αυτό γεννήθηκε μετά τον θάνατο της γιαγιάς μου, όταν ήρθαν στην επιφάνεια κομμάτια του εαυτού μου που είχα θάψει για πολλά χρόνια. Το πρώτο μέρος –το Άπατρις– ίσως να έχει γραφτεί από το εσωτερικό μου παιδί: τη Νελιόνα των 8, 9 και 10 χρόνων, η οποία αντιμετωπίστηκε ως «άλλο» από μια ομοιόμορφη κοινωνία, από την οποία ήταν πράγματι πολύ διαφορετική. Δεν ανήκε, αλλά δεν καταλάβαινε το γιατί.
Έτσι, πίστεψε όλα όσα της είπαν: ότι ήταν κατώτερη επειδή ήταν Αλβανίδα, ότι ήταν φτωχή, άσχημη, ένα παράσιτο· ότι δεν μπορούσε να σηκώσει τη σημαία στην παρέλαση, παρόλο που είχε αριστεύσει. Τα πίστεψε όλα και εσωτερίκευσε τη ντροπή. Ο διχασμός, βέβαια, εδώ ήταν ότι η Νελιόνα είχε γεννηθεί σε μια οικογένεια που της μιλούσε ελληνικά από τα γεννοφάσκια της. Η οικογένειά της είχε αντιμετωπίσει παρόμοια ξενοφοβία και στην Αλβανία. Έτσι, γίνεται κατανοητή η βαθιά σύγχυση και το υπαρξιακό ερώτημα του «ποια είμαι».
Το δεύτερο μέρος, η Γη, είναι γραμμένο από την ενήλικη Νελιόνα· εκείνη που αγαπά βαθιά την ιδιαίτερη πατρίδα της, αλλά σπάει τον κλοιό του «μη ανήκειν» και της έννοιας της «πατρίδας» και εξερευνά πλέον τον εαυτό της ως παιδί της γης. Ως κομμάτι του να είσαι άνθρωπος, ανεξαρτήτως εθνικότητας, φυλής, θρησκείας ή χρώματος. Ως ένα ψιχουλάκι του σύμπαντος και ενός απέραντου οικοσυστήματος.
Συγγραφέας γεννιέσαι ή γίνεσαι;
Ν.Μ.: Προσωπικά πιστεύω ότι η συγγραφή είναι μια δεξιότητα, ένα «δώρο» με το οποίο γεννιέσαι και μπορείς να καλλιεργήσεις και αναπτύξεις υπό τις κατάλληλες συνθήκες κατά τη διάρκεια της ζωής σου.
Αν μπορούσατε να αλλάξετε κάτι στον τομέα της λογοτεχνίας τι θα ήταν αυτό;
Ν.Μ.: Θα ήθελα να δοθεί προτεραιότητα στα φυσικά, βιβλιοδετημένα βιβλία με τα οποία έχω μεγαλώσει και τα οποία τόσο αγαπώ. Φοβάμαι πως, με την ευρεία διάδοση του ηλεκτρονικού βιβλίου, τα έντυπα βιβλία θα εξαφανιστούν σταδιακά. Θα ήθελα επίσης, συλλογικά, να δινόταν μεγαλύτερη ενθάρρυνση και εκτίμηση στους νέους συγγραφείς στην Ελλάδα.
Έχετε επόμενα συγγραφικά σχέδια;
Ν.Μ.: Ναι. Βρίσκομαι σε στάδιο συζήτησης με τον αδελφό μου, ο οποίος είναι καλλιτεχνικός φωτογράφος, για να δημιουργήσουμε ένα έργο που θα συνδυάζει ποίηση και φωτογραφία.
Νελιόνα Μούτσου
Επιμέλεια - διορθώσεις: Τζένη Κουκίδου
Η ποιητική συλλογή της Νελιόνας Μούτσου Άπατρις γη κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Βακχικόν.
