Οι ιστορίες πίσω από κλειστές πόρτες, σχεδόν πάντα αποτελούν δέλεαρ. Οι πόρτες της ιστορίας μας είναι πολλές, μιας και αποτελούν μέρος μιας πολυκατοικίας. Κλείνουν διαμερίσματα. Κλείνουν μέσα τους μυστικά. Προστατεύουν ενοίκους και αφήνουν απ' έξω τον αναγνώστη, να ψάχνει μια χαραμάδα για να εισέλθει, χωρίς να ξέρει ότι όλες οι πόρτες θα ανοίξουν για χάρη του και από μέσα θα χάσκουν έρωτες, βίτσια, εξώγαμα, απιστίες, κακοποίηση και αλήθειες έτοιμες να βγουν στο φως.
Ένας εξωστρεφής παπάς, ο Νικόδημος, και η σύζυγός του Ζωή. Ένας απόμακρος εισαγγελέας, ο Λυκούργος. Ο Ρέι και η Λίνα, ένα ζευγάρι Αλβανών. Μια παλιάς κοπής ηθοποιός, η Μάγια, που διανύει την όγδοη δεκαετία της ζωή στης. Μια χήρα Σέρβα, η Νατέλα, και μια συνταξιούχος καθηγήτρια, η Ελένη... είναι τα πρόσωπα με τα οποία θα ασχοληθώ. Καθένα τους διαφορετικό μα και τόσο ίδιο. Όλα με ανάγκες, με πόθους, με ελπίδες, με όνειρα. Κλεισμένα στην ασφάλεια της πολυκατοικίας, γνέθουν τον δικό τους μίτο, αναμοχλεύουν τις αναμνήσεις τους πάνω ή και κάτω από ξέστρωτα σεντόνια και αφήνουν στην κρίση του αναγνώστη το πρόσημο για κάθε ζωή.
Η ζωή κάνει ό,τι της καπνίσει, χωρίς να ρωτάει ή να λαμβάνει υπόψη της τη γνώμη κανενός.
Βρισκόμαστε στο Κολωνάκι. Έξω από την πενταόροφη –μαζί με το ρετιρέ– πολυκατοικία των ηρώων και ετοιμαζόμαστε να εισχωρήσουμε στα άδυτά της. Εκεί θα συναντήσουμε τους ενοίκους οι οποίοι ζουν συμβατικά ή τουλάχιστον έτσι αφήνουν να εννοηθεί. Θα παρακολουθήσουμε μια συζήτηση πλάι σε έναν καφέ συνοδεία όχι βουτήματος αλλά κουτσομπολιού, θα προσκαλεστούμε στον αρραβώνα της νεογέννητης Λουλέ, θα προβληματιστούμε με μια προσβολή απάνω σε μια αθέτηση συμφωνίας και θα μπουρδουκλωθούμε στα πόδια του Χότζα όπου ο φόβος για τους σπιούνους του τελευταίου είναι διάχυτος σε όλους.
Θα γνωρίσουμε μια μέγαιρα πεθερά που ταλανίζει τον γαμπρό της, θα παρευρεθούμε σε έναν γάμο από προξενιό ξέχειλο από έθιμα, θα κομπιάσουμε μπρος στην απρόσμενη εγκυμοσύνη της Ζωής η οποία ξεβράζει από τα δύσβατα ένα μυστικό και αδίκως θα βιαστούμε να αναθαρρήσουμε με το συμφωνητικό συμβίωσης ενός ζευγαριού, ενόσω αυτό δεν θα βάλει φρένο στις ορέξεις της κακιάς πεθεράς.
Κάθε ένοικος, με τον μοναδικό του τρόπο, διηγείται κομμάτια της ζωής του. Η Ελένη είναι αυτή που κρατά τα περισσότερα στα χέρια της. Είναι δοτική, είναι έντιμη, είναι πρόσωπο εμπιστοσύνης και καθένας τους μοιράζεται μαζί της πολλά από τα μυστικά του. Εκείνη δεν χαρακτηρίζει κανέναν. Δεν φέρει γνώμη, παρά ακούει, συμπονάει και σημειώνει όλα όσα κρίνει πως αξίζουν να μην περάσουν στη λήθη.
Ένα οδοιπορικό είναι τούτο το βιβλίο. Ένα οδοιπορικό ζωής για τους ένοικους της πολυκατοικίας, όπου όλοι μαζί μπλέχτηκαν σε ένα κουβάρι και μάλλον δεν επιθυμούν να αποκλείσουν...
...τα μυστικά ξεπορτίζουν σαν τις πεταλούδες που κυνηγούν το φως.
Θα διαβάσουμε για τις ικεσίες στους κόμπους ενός κομποσκοινιού, για μια διπλοκλειδωμένη πόρτα πατρικού οικήματος, για το όχι και τόσο αγαστό μυστήριο της εξομολόγησης, για τη ζωή σε ένα ορφανοτροφείο στο Σαράγιεβο, αλλά και για μια εσπευσμένη επίσκεψη σε χειρουργείο.
Όχι, μην ανησυχείτε. Δεν έχω παρανοήσει τα όσα διάβασα κι ας σας φαίνονται τα παραπάνω ασύνδετες φράσεις. Όλα αποτελούν κομμάτια της αλυσίδας στα χέρια της συγγραφέως, μιας αλυσίδας η οποία κλείνει μέσα της τα πρόσωπα της ιστορίας και δύσκολα θα τα αφήσει ελεύθερα, αν και τα ψυχικά τους δεσμά –οφείλω να ομολογήσω– πως είναι δυνατότερα.
Σειρά έχει μια παράνομη εισβολή σε κρατικά σύνορα, ένα σύντομο μήνυμα από την Υβόνη ικανό να μας ταράξει, μια υπέρταση που οδηγεί σε ισχαιμικά επεισόδια, ένα παράνομο ζευγαράκι που ζει τον έρωτά του, τα βρεγμένα σκαλοπάτια της πολυκατοικίας που θα παίξουν τον ρόλο εισαγγελέα, αλλά και μια συνεύρεση σε πορνείο.
Από τα βιβλία που διαβάζω, επιλέγω μια φράση που μου κίνησε το ενδιαφέρον για να την μοιραστώ μαζί σας. Από το βιβλίο της Έλσας Νόμπελη Φαραζή, ένα σύντομο βιογραφικό της οποίας θα βρείτε στο τέλος του άρθρου, επέλεξα την παρακάτω:
Αν τύχει ν' ανέβεις στο λάθος τρένο, κατέβα στον πιο κοντινό σταθμό.
Γιατί μια συγγένεια πρέπει να μείνει κρυφή και αθέατη;
Ενοχλεί η αμφιφυλία και αν ναι, ποιους;
Πώς ο ρόλος της Βιολοτέρα μπορεί να αναζωογονήσει;
Ποιος είναι περισσότερο εθισμένος και κρατάει φυλαγμένα από όλους μυστικά;
Ποιον ή ποιους κυνηγούν τα ηθικά και κοινωνικά «πρέπει»;
Πολλές οι ερωτήσεις, μα μη δυσανασχετείτε. Όλες έχουν τις απαντήσεις τους ανάμεσα στις λέξεις και ο αναγνώστης καλείται να τις φέρει στην επιφάνεια. Δεν είναι δύσκολο, μα ψυχοφθόρο. Είναι ψυχοφθόρο να ζεις τη ζωή του άλλου, να μπαίνεις στα παπούτσια του, να κάνεις τα λάθη του και να κρύβεσαι από τους φόβους του, μα αυτά είναι κάποια από τα κομμάτια της πεμπτουσίας της ανάγνωσης βιβλίων.
Τούτο εδώ, κυοφορεί εντός του πολλά. Θα έρθουμε αντιμέτωποι με τη μητριαρχία αλλά και την πατριαρχία. Θα διαβάσουμε για την εγκατάλειψη, για την κακοποίηση, για τη διαφορετικότητα αλλά και τον ρατσισμό. Θα αναμετρηθούμε επάξια με εξαρτήσεις, απορρίψεις, αμφιβολίες και αμφισβητήσεις. Θα συγκρουστούμε με παρωχημένα στερεότυπα και αποκληρώσεις και θα αναζητούμε διακαώς την αποδοχή.
Πονεμένες ψυχές. Χαμένες ψυχές. Ψυχές που ακόμα αναζητούν απάνεμο λιμάνι. Άλλες θα το βρουν, άλλες όχι. Κάποιες ακόμα ψάχνουν μα κάποιες άλλες έχουν κουραστεί και τα παρατάνε στη μέση. Κάποιοι τις φροντίζουν, τις περιθάλπουν και προσπαθούν να επουλώσουν τις κακοφορμισμένες τους πληγές. Τα καταφέρνουν; Δεν θα σας απαντήσω. Για μένα το σίγουρο είναι πως η πολυκατοικία, θα συνεχίσει να καλωσορίζει στους κόλπους της τους ενοίκους της και η Ελένη να απολαμβάνει τον καφέ της πλάι στη φίλη της Λίνα. Για όλα τα άλλα, τα συμπεράσματα δικά σας!
Το βιβλίο κυκλοφορεί από την Άνεμος εκδοτική.
Επιμέλεια - διορθώσεις: Τζένη Κουκίδου
Το οπισθόφυλλο του βιβλίου αναφέρει:
Τι χωράει σε μια πολυκατοικία που στέκει στη σκιά του Λυκαβηττού από την εποχή του Γεωργίου Β';Σίγουρα όχι μόνο έπιπλα αντίκες και παλιά μωσαϊκά. Στην είσοδό της σε υποδέχονται οι κλασικές αθηναϊκές μυρωδιές – κλεισούρα, υγρασία και το απαραίτητο τσιγαριστό κρεμμύδι.Όμως, πίσω από τις βαριές πόρτες και τα μισάνοιχτα παντζούρια, η μοναξιά παίζει κρυφτό με την επιθυμία. Οι ένοικοι ζουν ζωές που δεν χωράνε στα τετραγωνικά των σπιτιών τους, πιστεύοντας πως τα μυστικά τους είναι ασφαλή κάτω από τα ξέστρωτα σεντόνια τους.Λαθεύουν. Γιατί τα μυστικά σε αυτή την πολυκατοικία είναι σαν τα ποντίκια: αλητεύουν στις σωληνώσεις, γλιστρούν από τις χαραμάδες και αποκαλύπτονται πριν σκοτεινιάσει η μέρα.Η αλήθεια βρίσκει πάντα τον δρόμο της, ακόμα κι αν χρειαστεί να ανέβει από τη σκάλα υπηρεσίας.
Η Έλσα Νόμπελη Φαραζή με ρίζες από την Κεφαλονιά και την Κωνσταντινούπολη, γεννήθηκε και κατοικεί στην Αθήνα. Η επαγγελματική της πορεία μοιράστηκε ανάμεσα στην τεχνολογία των Η/Υ και τους αιθέρες της Ολυμπιακής Αεροπορίας, ενώ οι αναζητήσεις της την οδήγησαν σε σπουδές ψυχολογίας, συμβουλευτικής και προσωπικής ανάπτυξης. Μητέρα τριών κοριτσιών η ίδια, αντλεί έμπνευση από τα βιώματα και τα ταξίδια της, μετατρέποντας την αγάπη της για τον άνθρωπο σε τέχνη. Μέσα από τη γραφή, συνεχίζει να ταξιδεύει νου και ψυχή σε νέους προορισμούς.
