Δεύτερη φωνή II: Δηλήδονες

Γιάννη και Νεφέλης Σμίχελη Δεύτερη φωνή II: Δηλήδονες, Λαγνογκριζοβυθίσεις

Η πολιτική ξεκινάει από το κρεβάτι. Ο έρωτας και η σεξουαλικότητα είναι κατεξοχήν πεδία πολιτικών πειραματισμών. Το ζητούμενο είναι η ηδονή και γύρω από αυτήν αναπτύσσεται κι εξελίσσεται ένας πολιτικός διάλογος, διαμάχη, συζήτηση, σύγκρουση και πόλεμος στις ερωτογενείς περιοχές των κορμιών. Η απόλαυση αφορά και τα δύο φύλα αλλά η διαφορά έγκειται στον τρόπο και στο περιεχόμενό της. Ταυτόχρονα όλο το κοινωνικό σύστημα, με τους μαρξιστικούς όρους, ανεξαρτήτως αν τους γνωρίζει κάποιος ή όχι συνειδητά κι ασυνείδητα, η παραγωγική τεχνολογία, οι σχέσεις παραγωγής, ο τρόπος παραγωγής, τα μέσα παραγωγής, η υποδομή, η δομή και το εποικοδόμημα παρελαύνουν με πολύ πρωτότυπη και απλή διαδικασία, εντελώς αυθόρμητη κι αισθαντική, γεμάτη με ζουμιά, χαδάκια, πάθος, αισχρόλογα στο γλυκό τους, αυτονόητα παράλογα, παραληρήματα σεξουαλικά όλο πολιτικά υπονοούμενα και πολύ πολύ θέατρο ανάλογο των τηλεοπτικών πάνελ, της Βουλής και των συγκεντρώσεων. Όλα αυτά συμβαίνουν πάνω στο στρώμα και είναι εντελώς φαινομενικά μοναδικά κι ανεπανάληπτα για τους συνουσιαζόμενους, όμως για κάθε παρατηρητή –αναφέρομαι στον κάθε άνθρωπο εις την αναπόληση και τον αναστοχασμό της γενετήσιας πράξεως του προσωπικού του βιώματος– η διαπίστωσή του είναι κοινότυπη και συχνά γενικευμένη, δηλαδή μια συνήθεια ρουτίνας συσχετιζόμενη και όμοια για την μεγάλη πλειονότητα των συνανθρώπων. Το γαμήσι στην διπλή κλίνη υπέρ ή κατά του Μαρξ, η σεξουαλική πράξη πριν και μετά τον Κάρολο, οι έμφυλες σχέσεις ολόγυμνες και ερωτοτροπούσες σεξουλιάρικα προ και κατόπιν της συγγραφής του κεφαλαίου. Οι ερωτικές σχέσεις υπό το πρίσμα του κομμουνιστικού μανιφέστου. Η χειραφετημένη γυναίκα ή η εμπορευματοποιημένη γυναικεία ελευθεριότητα. Φυσικά και το πλαίσιο της σύγκρουσης των τάξεων δεν αρκεί στον έρποντα πόλεμο της ηδονής μιας κρεβατοκάμαρας. Η παραγωγή, τα ένστικτα και οι μικροεξουσίες, εκείνες οι άτυπες, κρυμμένες στα αδήριτα, τις αυθόρμητες εκρήξεις, τα ξαφνικά ξεσπάσματα, τις σιωπές και τις πόζες. Το λάγνο είναι το πιο πολιτικό στοίχημα στη ζωή της ανθρωπότητας κι αυτοί οι τρεις φιλοσοφικοί επιστήμονες ή επιστημονικοί φιλόσοφοι, αλλιώς διανοητές της πανεπιστήμης, ορίζουν τα τρία κύρια κεφάλαια του πολιτικού έρωτα. Γιατί μόνο πολιτική μπορεί να είναι η ακαταμάχητη δύναμη της έλξης των δύο κορμιών. Εντελώς ρεαλιστική, απρόσμενη, ανεξέλεγκτη και το κυριότερο γενεσιουργός. Τα έχει όλα όπως και η πολιτική ορμή: πάθος, πραγματισμό, επανάσταση και σύνθεση. Ο Σίγκμουντ όρισε το άμεσο πεδίο, το ψυχοσωματικό, ο Κάρολος το οικονομικοκοινωνικό και ο Μισέλ την απόκρυφη γοητεία της εξουσίας. Η γυναίκα καθώς αναζητά την ηδονή έχει άκρως αντικειμενική επιδίωξη, τη λειτουργία της μήτρας της και τη γέννηση των τέκνων τα οποία θεωρεί πως αυτοδικαίως της ανήκουν. Φυσικά και η ηδονή προ και μετά την τεκνοποίηση έχει διαφορετική βαρύτητα και αποχρώσεις, αλλά πάντα η μήτρα σαλπίζει τα μυστικά του βάθους της ανάλογα με τα οργανικά κέφια της. Ο άνδρας όταν απολαμβάνει την έκσταση της σεξουαλικότητάς του απευθύνεται στο φαντασιακό του. Χύνει, σπαρταράει μες στην ηδονή και όλα τα νευρικά κύτταρά του σχετικά με τη φαντασία έχουν πυρώσει, πορωθεί και γεννούν νέες συνάψεις και νευρώνες κατασκευάζοντας ένα ταιριαστό στη φιλοδοξία και ματαιοδοξία του φανταστικό κόσμο, εντός του οποίου είναι θεός. Γυναίκα παιδιά, άντρας μεγαλείο, γυναίκα μικροοικονομία, οικοοικονομία, ασφάλεια, βεβαιότητα, σταθερότητα, άνδρας μακροοικονομία, κοινωνικοοικονομία, οικονομία της υπερβολής, του μεγαλόπνοου, της ουτοπίας. Η γυναίκα δικαιώνεται ως μητέρα δια μέσου της επιτυχίας των παιδιών της, ο ανήρ δικαιώνεται αυτοπροσώπως, με την ίδια τη δημιουργικότητά του. Μέσα στο πέρασμα των αιώνων της ανθρώπινης ιστορίας το στίγμα και η περιοδολόγηση έχουν αρσενικό όνομα. Χριστιανισμός, προ και μετά Σωκράτη, αλεξανδρινή περίοδο, Ιούλιος Καίσαρας, Γαλιλαίος, μαρξισμός, φροϋδισμός, νιτσεϊσμός, πλατωνισμός, κομφουκιανισμός, βουδισμός, λενινισμός, σταλινισμός, ο Κολόμβος, ο Γκαγκάριν, ο Αϊνστάιν, ο Ντα Βίντσι, ο Ελ Γκρέκο, ο Τζέκινς Χαν, ο Χίτλερ· ίσως η μόνη γυναίκα που έχει μείνει στην ιστορία ως επαναστάτρια να είναι η Ρόζα Λούξενμπουργκ. Σαφέστατα υπάρχουν και γυναίκες άκρως δημιουργικές αλλά το πιο κοντινό στους Έλληνες παράδειγμα, όταν μιλάμε για επανάσταση του είκοσι ένα και για δυο ανθρώπους που διαδραμάτισαν καθοριστικό ρόλο και μάλιστα συγγένεψαν και για μικρό χρονικό διάστημα: Κολοκοτρώνης με Μπουμπουλίνα, ή Υψηλάντης με Μαντώ Μαυρογένους, Ιούλιος Καίσαρας και Κλεοπάτρα. Στο μνημονικό επικρατεί το αρσενικό έναντι του θηλυκού. Η Ιωάννα της Λωραίνης είναι μια εξαίρεση που επιβεβαιώνει τον γενικό κανόνα, ένα αντρικό όνομα δίνει την ταυτότητα στην εποχή και στο πεδίο. Αυτό μπορεί ν' αλλάξει δραματικά στον εικοστό πρώτο αιώνα. Η γυναίκα να βρεθεί στο προσκήνιο και να εκτοπίσει τον άνδρα. Άλλωστε, έχουμε τα πρώτα δείγματα στην πολιτική: θατσερισμός, μερκελισμός. Όμως ακόμη ισχύει το φαλλοκρατικό πατερναλιστικό πρότυπο και για τις πρωτοπόρες γυναίκες. Δεν συμπεριφέρονται πρωτίστως θηλυκά αλλά αρρενωπά. Η Ίντιρα Γκάντι παρότι απέκτησε ανάλογη θέση με τον πατέρα της, έμεινε στην σκιά του, είχε την ίδια μοίρα μ' εκείνον. Θέλω να πω ότι το θηλυκό φύλο μέχρι να αποκτήσει τον δικό του αυτοπροσδιορισμό στην ευρύτερη αρένα πέρα του νοικοκυριού θα χρειαστεί χρόνος, αντιγραφές, οπισθοδρομήσεις και πολλούς πειραματισμούς. Όμως, μήπως η φυσική προσήλωση στη μήτρα αναπόφευκτα οδηγεί σε μια συντηρητική προοπτική δράσης; Και ενδεχομένως η καλπάζουσα τεχνολογία αντικαταστήσει την φυσική μέθοδο αναπαραγωγής και τότε η γυναίκα απελευθερωμένη από τα φυσικά καθήκοντα της γέννας να διαπλάσει μια νέα κοινωνική υπόσταση; Αδύνατον έστω να την ψυχανεμιστούμε σήμερα. Πάντως εισέρχεται δυναμικά στο προσκήνιο και σε πολλές περιπτώσεις είναι ευπρόσδεκτη από ένα κουρασμένο αρσενικό πληθυσμό ως προς τα παραδοσιακά του καθήκοντα, αλλά και με κρίσιμο πρόβλημα καθορισμού των κυριότερων στοιχείων του. Καθώς ο άνδρας –οικειοθελώς– αποσύρεται, δεν βρίσκει νέο ρόλο, του μένει μια μόνο επιλογή να ζητήσει από τη γυναίκα με αντάλλαγμα την απόσυρσή του από τη θέση ισχύος: την συμπόνια της και τον ερωτισμό της, μόνο που αυτή συμπεριφέρεται όπως ο φαλλοκράτης άνδρας, με σοβαρή παραλλαγή αντί για βία αδιαφορία, αντί για καταπίεση περιφρόνηση, υποτίμηση, απαξίωση. Η έξαρση της ανδρικής ομοφυλοφιλίας είναι μια πράξη αντίδρασης προς στην γυναικεία υπεροψία. Άλλωστε, ο λεσβιακός προσανατολισμός δεν ήταν μια επιλήψιμη σεξουαλική επιλογή τόσο όσο ο κιναιδισμός, πράξη αξιόποινη μέχρι και τον εικοστό αιώνα στην Ευρώπη. Θέλω να πω πως το ανδρικό φύλο εκχωρεί ή λόγω του νέου τρόπου παραγωγής μέσω της αυτοματοποίησης και της τεχνητής νοημοσύνης ακυρώνεται ο ιστορικός ρόλος ως το ισχυρό ήμισυ αλλά δεν λαμβάνει από τις γυναίκες εκείνη τη διάσταση της άτυπης εξουσίας εντός του σπιτιού στην οργάνωση και αποδοτική λειτουργία του οίκου, στη διαχείριση και διευθέτηση των μεθόδων απολαύσεων και στη γέννηση και ανατροφή των τέκνων. Γιατί απλούστατα οι άνδρες δεν κυοφορούν. Δεν έχουν μήτρα. Ο άνδρας απογυμνώνεται εντελώς από το κοινωνικό του ένδυμα κι ολόγυμνος ζητά τη ζεστασιά και απόλαυση της γυναικείας σάρκας, όμως η φίλη, σύζυγος, σύντροφος, ερωμένη του αν θέλει του προσφέρει ηδονή κι όποτε θέλει του την αφαιρεί θεληματικά και δικαιωματικά αλλά και λόγω απωθημένων χιλιετηρίδων. Παράλληλα, εκείνη αυτόβουλα διαθέτει το σώμα της με όποιον θέλει, απαιτώντας από τον συμβίο της τη δέσμευσή του στις απαιτήσεις της αφού, ούτως ή άλλως, δεν είναι χρήσιμος παρά μόνο βασικά σαν γενετήσιο, σεξουαλικό όργανο και δευτερευόντως ως κορμί. Η ανισότητα αυτή της συναισθηματοσεξουαλικής συμμετοχής και των αναγκαιοτήτων εξωθεί το αρσενικό στο περιθώριο ως προς την πρωτοβουλία κινήσεων και λήψεως αποφάσεων. Οι γυναίκες κάνουν κουμάντο και στα δύο πεδία: οικιακό, κοινωνικό. Όμως επειδή ο καπιταλισμός είναι άγριος σ' αυτή τη φάση του, οι θέσεις εργασίας μειώνονται, η ανεργία αυξάνεται και οι αποδοχές ελαττώνονται, οι σκληροί όροι της επιβίωσης υποχρεώνουν τη διάθεση προς πώληση των σωματικών προσόντων. Η έμμεση κι άμεση εκπόρνευση έχει διευρυνθεί. Στις νεαρές ηλικίες και στον φοιτητόκοσμο αλλά και στους ανέργους. Η έξαρση της προσφοράς και ζήτησης στο διαδίκτυο άλλα και στον αναλογικό κόσμο είναι πρωτοφανή. Και φυσικά πρωτοστατούν οι γυναίκες, οι οποίες κατεξοχήν φέρουν το άκρως ελκυστικό και σεξουλιάρικο καμπυλόγραμμα. Και ακολουθούν οι άνδρες με την αμηχανία της πλαδαρότητας των σαρκών τους· ας θυμίσω μόνο το ζόρι των πρωταγωνιστών στην ταινία Full Monty, Άνδρες με τα όλα τους, ή αλλιώς άνεργοι έτοιμοι για τις προκλήσεις του μεροκάματου, εννοώντας φυσικά πως ένας κατεξοχήν γυναικείος επαγγελματικός χώρος, το στριπτίζ, πια απαιτείτο να φουλάρει και με άρενες επαγγελματίες για την ικανοποίηση των απαιτήσεων γυναικών θεατών. Η απαξίωση των ανδρών είναι συντριπτική –φορείς σπέρματος– κι εφόσον εργάζονται καταθέτουν τον οβολό τους, αλλά συχνά ζουν χωριστά, η γυναίκα τραβά το κουπί, ανατρέφει τα παιδιά της με τον τρόπο της κι εφόσον χρειάζεται βοήθεια στη διαπαιδαγώγηση την λαμβάνει αν την εγκρίνει συμπληρωματικά από τον γεννήτορα των παιδιών της. Πάντως, παρά τις αντιξοότητες έχει το πάνω χέρι εντός, πέριξ του σπιτιού της και στο ευρύτερο πεδίο· ο σύντροφός της κομπάρσος. Κι αν... Στην καπιταλιστική ζωή μετράνε αυτά που επιθυμεί το σύστημα, τα φράγκα, η μόστρα, τα περιουσιακά, το πρεστίζ... Η γυναίκα ως μητέρα μετράει ψυχρά τι την συμφέρει για να τα βγάλει πέρα ή όσο καλύτερα γίνεται, αγάπες και λουλούδια καλά είναι αλλά για τις άλλες, προέχει ο επιούσιος και οι ανάγκες των τέκνων της. Ο άντρας σηκώνεται και φεύγει όποτε θέλει, αλλά δεν έχει και λόγο, μόνο εφόσον εργάζεται συμμετέχει αυστηρά στο κόστος συντήρησης, τυχαία είναι η ραγδαία αύξηση μονογονεϊκών οικογενειών. Αφού τα παιδιά γίνονται από την μάνα να μείνουν και σ' αυτήν που τα γνωρίζει και τους συμπεριφέρεται καλύτερα. Ναι, όλα αυτά είναι μια τάση, δεν είναι παγιωμένη κατάσταση, αλλά ήδη συμβαίνει και η οικονομική κρίση στον δυτικό κόσμο βαθαίνει, τα χειρότερα έρχονται, το μέλλον αβέβαιο και γκρίζο, αυτοματισμός και τεχνητή νοημοσύνη σημαίνει σε μια πρώτη φάση εξοβελισμός του ανθρώπινου εργατικού δυναμικού, τι επαγγέλματα θα ασκούν μετά από δέκα, είκοσι χρόνια οι απασχολούμενοι, ζοφερές οι προβλέψεις, παραπανίσιοι άνθρωποι, αναλώσιμοι. Οι γυναίκα παίρνει το απάνω χέρι σε μια επερχόμενη δυστοπία.


Copyright © Γιάννης Σμίχελης All rights reserved, 2026
Πρώτη δημοσίευση
Επιμέλεια - διορθώσεις: Τζένη Κουκίδου
Η συλλογή Δεύτερη φωνή II που περιέχει τα βιβλία Δηλήδονες του Γιάννη Σμίχελη και Λαγνογκριζοβυθίσεις της Νεφέλης Σμίχελη, που δημοσιεύθηκαν τμηματικά από τις 4 Μαρτίου 2026, κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις koukidaki. ISBN: 978-618-88274-0-0
Ξεκινήστε από την αρχή. Συνεχίστε στο επόμενο στις 4 Νοεμβρίου.