Από πού κι ως πού Δεκελεία, Αφίδνες, Τατόι;

Σήμερα θα μιλήσουμε για έναν ξεφτιλισμένο βασιλιά!

Έναν σαρδανάπαλο, σεξοπορνοδιαστροφικό, γεροσάτιρο που στην ιστορία έμεινε σαν ήρωας και σοφός βασιλιάς.

Από την αρχή φαινόταν τι κουμάσι ήταν (όταν, κάπου στη Νάξο, είπε στην Αριάδνη ότι πετάγεται ως το περίπτερο για τσιγάρα και δεν γύρισε ποτέ) αλλά όσο γερνούσε επιβεβαίωνε την ξεφτίλα του.

Ας πάρουμε τα πράγματα όμως από την αρχή και η αρχή ονομάζεται Ωραία Ελένη.

Κι επειδή η ομορφιά δεν φέρνει πάντα ευτυχία, αντιθέτως συνήθως φέρνει δυστυχία, η ωραιοτέρα των Θεών, η Αφροδίτη, άφριζε από το κακό της κάθε φορά που ο μαγικός της καθρέφτης στην ερώτηση «Καθρέφτη, καθρεφτάκι μου, ποια είναι η ομορφότερη;» απαντούσε: «Η Ελένη!».

Πού να δείτε και τι απαντούσε στην αμέσως επόμενη απορία της Άφρως: «Ποια Ελένη;».

Και κάπως έτσι, η αφρίζουσα θεά Άφρω καταράστηκε το Λενιώ να μη στεριώνει σε γάμο!

Στα 12 την έκλεψε ο ξάδερφός της, ο Εναρφόρος, όμως κατάφερε, του ξέφυγε και γλύτωσε απ' αυτόν.

Στα 13 της όμως δεν κατάφερε να ξεφύγει από τον γεροξεκούτη, λιγούρη και σαλιάρη βασιλιά της Αθήνας Θησέα όταν σ' ένα ταξίδι με τον φίλο του Πειρίθοο στη Σπάρτη την είδε και του γυάλισε.

Και τα δυο φιλαράκια την έπαιξαν στα ζάρια (μαζί με την Περσεφόνη, εν αγνοία των δύο κοριτσιών φυσικά) για το ποιος θα πάρει ποια!

Στον άνανδρο, γαλαζοαίματο Θησέα έτυχε το Λενιώ που την απήγαγε και την πήγε στο σπίτι του Άφιδνου, που ζούσε στην Αφίδνα, βόρεια της Αττικής. Βασικά, στην περιοχή, ο Άφιδνος είχε φτιάξει μία Αφίδνα εδώ, μία παραπέρα και στο τέλος ενώθηκαν και έγιναν πολλές. Στο σπίτι του Άφιδνου, λοιπόν, ο Θησέας κουβάλησε και την μαμά Αίθρα για να της γνωρίσει την νυφούλα και να πάρει την ευχή της.

Και κάπως έτσι απαντήσαμε και στο καυτό ερώτημα που προέκυψε:

Από πού κι ως πού Αφίδνες;

Κι αφού ο Θησέας πήρε την ευχή τής μάνας του, άφησε έγκυο τη Λενιώ κι όταν την βαρέθηκε την παράτησε (όπως την Αριάδνη στη Νάξο) στον Άφιδνο να την προσέχει όσο αυτός θα κατέβαινε στον Άδη για να βοηθήσει τον έτερο ξεφτίλα Πειρίθοο να αρπάξουν τον άλλο λαχνό που ονομαζόταν Περσεφόνη.

Τότε ήταν που βρήκαν ευκαιρία τα αδέρφια της Ελένης, οι Διόσκουροι, Κάστωρ και Πολυδεύκης, και με στρατό από τη Σπάρτη πήγαν και την ελευθέρωσαν παρά την σθεναρή αντίσταση του Άφιδνου που κατάφερε και τραυμάτισε τον Κάστορα... Για αντίποινα οι Διόσκουροι πήραν και την πεθερά Αίθρα ως δούλα της Ελένης μαζί τους στην Σπάρτη.

Για την απελευθέρωση τα αδέρφια χρειάστηκαν τη βοήθεια του Δέκελου ενός ήρωα από την Δεκέλεια που τους έδειξε πού έκρυβαν την αδερφή τους.

Κι από τότε οι Σπαρτιάτες είχαν ιδιαίτερους δεσμούς με την Δεκέλεια γι' αυτό και δεν την κατέστρεψαν κατά τη διάρκεια του Πελοποννησιακού Πολέμου. Όσο η Σπάρτη είχε δύναμη η Δεκέλεια ήταν προστατευμένη.

Με μαεστρικό τρόπο, λοιπόν, απαντήσαμε και στο αρχικό ερώτημα που σας ταλάνιζε από την πρώτη παράγραφο. Πάμε στο επόμενο ερώτημα που προκύπτει:

Από πού κι ως πού Τατόι;

Φεύγοντας η Ελένη, που στο μεταξύ είχε γεννήσει, πέρασε από το Άργος όπου άφησε την κόρη του Θησέα, την Ιφιγένεια (ναι, τη γνωστή!) για να την μεγαλώσει η αδερφή της, η Κλυταιμνήστρα (ναι, η γνωστή κι αυτή).

Αυτή ήταν η αρχή του τέλους για τον σαλιάρη και γλοιώδη Θησέα αφού όταν γύρισε από τον Άδη βρήκε τους Αθηναίους εναντίον του και τους καταράστηκε. Και αφού πλέον δεν τον χωρούσε ο τόπος, έφυγε (οι φήμες λένε ότι εξορίστηκε μετά από δημοψήφισμα) για τη Σκύρο μέχρι τον θάνατό του.

Αιώνες αργότερα ένας Αλβανοβλάχος φύλαρχος που λεγόταν Τατόης (Tatoj) βρήκε τα

κτήματα «μπάτε σκύλοι αλέστε», εγκαταστάθηκε εκεί και ονομάστηκε η περιοχή του Τατόη -> το Τατόι.

Αυτά…

Μένει μόνο μια εκκρεμότητα…

Από πού κι ως πού Κιούρκα;

Ο καιρός πέρασε, οι Αφίδνες ξεχάστηκαν και φτάσαμε στο 1388 όταν ένας Αρβανίτης ερωτεύθηκε την –πανέμορφη είναι η αλήθεια– τοποθεσία και αποφάσισε να ιδρύσει έναν οικισμό που της έδωσε το όνομα: Κιούρκα!

Εδώ τώρα έχει ψωμί η υπόθεση.

Άλλοι λένε ότι αυτός ο κύριος λεγόταν Γιώργος, Γιούρκας, Κιούρκας.

Άλλοι πάλι λένε ότι ονομαζόταν Qurk που σημαίνει Κυριάκος (Ε, όχι κι εδώ ο Κυριάκος! Έλεος!), άλλοι ότι η λέξη qurku σημαίνει γούνα (γουναράδες οι Κιουρκαίοι; Από πού κι ως πού;) και κάποιοι άλλοι αναφέρουν το πουλί kurkë, τον κούρκο, την γνωστή μας και συμπαθέστατη γαλοπούλα.

Δεν αποκλείεται φυσικά το Κιούρκας να είναι αρβανίτικο επώνυμο, κάτι ανάλογο των δικών μας Γούναρης, Κυριακόπουλος ή Γαλοπούλακης.

Ωστόσο υπάρχουν και κάποιοι (πάντα υπάρχουν τέτοιοι) που εφηύραν τον αρχαίο δήμο Κερκείς(!) για να έχουμε τις απαραίτητες πατροπαράδοτες ρίζες.

Το 1919, τα Κιούρκα επανήλθαν στις κλασικές Αφίδνες εκτός από ένα κομμάτι τους που ονομάστηκε ενάντια σε ό,τι μάθαμε μέχρι τώρα…

Από πού κι ως πού Ιπποκράτειος πολιτεία;

Τη δεκαετία του '70 δυο γιατροί ίδρυσαν τον Οικοδομικό Συνεταιρισμό Υγειονομικών «Διεθνής Ιπποκράτειος Πολιτεία» και το 1977 ολόκληρη η περιοχή ονομάστηκε έτσι (ευτυχώς χωρίς το «διεθνής») μέχρι που μετονομάστηκε σε Αγία Τριάδα Αφιδνών από την εκκλησία της Αγίας Τριάδας που υπήρχε εκεί.

Κι έτσι οι κακόμοιροι κάτοικοι που ήταν πρώην Αφιδναίοι, μετέπειτα Κιουρκαίοι; Κιούρκηδες; Κιουρκαταίοι; Κυριάκοι; αργότερα (Διεθνό)Ιπποκρατειοπολίτες πλέον ονομάζονται Αγιατριαδοαφιδναίοι και βρήκαν(;) την ησυχία τους επιτέλους.

Κι αφού τα είπαμε και ξεθυμάναμε για το πόσο λιγούρης, μπαταχτσής, άνανδρος, σαλιάρης και γεροτράγος (συμπαθέστατος κατά τ' άλλα) ήταν ο Θησέας, την επόμενη Κυριακή θα συνεχίζουμε το οδοιπορικό μας στην Βόρεια Αττική.

Γιώργος Ζώτος

Επιμέλεια - διορθώσεις: Τζένη Κουκίδου

Πρώτη δημοσίευση

Η ευθυμογραφική σειρά του Γιώργου Ζώτου Από πού κι ως πού; δημοσιεύτηκε στο koukidaki.gr κάθε Κυριακή από τις 13 Ιουλίου 2025. Ξεκινήστε από την αρχή.

Στη συνοδευτική εικόνα βλέπετε πίνακα Θανάση Λάλα [Εndurance of the heart, metal and plexi glass]