Εγγραφή στο newsletter για να μη χάνετε τίποτα! *** Φωνή τέχνης *** 1ος Διαγωνισμός Παραμυθιού koukidaki: Κυκλοφορεί ήδη το συλλογικό έργο, με κείμενα που διαγωνίστηκαν, από τις εκδόσεις Δερέ. *** Κατεβάστε ΔΩΡΕΑΝ ebooks ΕΔΩ! *** Αν σας αρέσει το θέατρο -παρακολουθείτε όλα τα είδη- ή έχετε άποψη για μουσικά άλμπουμς ή για ταινίες ή διαβάζετε λογοτεχνικά έργα κτλ. και επιθυμείτε να μοιράζεστε τις εντυπώσεις σας μαζί μας, επικοινωνήστε με το koukidaki. Αρθρογράφοι, κριτικογράφοι, άνθρωποι με ανάλογη κουλτούρα ζητούνται! *** Δείτε τις ημερομηνίες των προγραμματισμένων κληρώσεων στη σελίδα των όρων.
ΚΕΡΔΙΣΤΕ ΒΙΒΛΙΑ ακολουθώντας τους συνδέσμους. Μυθιστορήματα: Ο θησαυρός της Σμύρνης * Ίχνη στα όνειρα * Τα ίχνη του αίματος * Υπεράνω πάσης υποψίας * Μια ανάσα πριν το τέλος * Γιαννέσα * Είκοσι τσουβάλια λίρες * Χαμένες ημέρες μιας μαύρης ηπείρου * Πάροδος * Μέτοικοι καιροί * Στην Ύδρα αέναα θα επιστρέφεις ** Ποίηση: Το όνομα του έρωτα * Πικραλίδα * Η εξορία του Σειληνού * Cyborg Sapiens ** Διηγήματα: Μέχρι να δω τον Άλκη * Φρούτα στο πιάτο και άλλες τρυφερότητες ** Άλλα: Ψίθυροι από μια άλλη ζωή ** Παιδικά: Μικροί μαθητές της ζωής * Ο νέος εφιάλτης: Η ομάδα των 5 εναντίον... ? * Μπίτερ λοβ & μαύρες γάτες ** Νουβέλες: Φάρος σκιών * Δύο ιστορίες * Η μέρα του καρναβαλιού ** Άλμπουμ μουσικό: The Birds Sing As Bells

Τετάρτη 4 Απριλίου 2018

Γυναίκες του Παπαδιαμάντη

Πριν επτά χρόνια είχα δει την «Φόνισσα» του Παπαδιαμάντη σε σκηνοθεσία Στάθη Λιβαθινού στο θέατρο Κεφαλληνίας με πρωταγωνίστρια την Μπέττυ Αρβανίτη. Σκληρό έργο, καταγγελία και ψυχογράφημα ταυτόχρονα.

Όταν ξεκίνησα να δω την παράσταση «Γυναίκες του Παπαδιαμάντη» πληροφορήθηκα από τα διάφορα ενημερωτικά δημοσιεύματα ότι είναι μια παράσταση με ηρωίδες από τα διάφορα διηγήματα και μυθιστορήματα του λογοτέχνη, που επικεντρώνεται στους γυναικείους ρόλους. Όντως αυτό ήταν με την μόνη διαφορά ότι ο σκηνοθέτης και θεατράνθρωπος Πέτρος Ζούλιας, επικεντρώνεται στην Φόνισσα, εκμεταλλευόμενος ίσως την θεατρική δεινότητα αλλά και την αναγνωρισιμότητα της πρωταγωνίστριάς του, Νένας Μεντή. Οπότε ο τίτλος είναι λίγο παραπλανητικός, ετοιμαστείτε να δείτε την Φραγκογιαννού να κυριαρχεί στην σκηνή, όλοι οι άλλοι γυναικείοι χαρακτήρες είναι βοηθητικοί θα μπορούσα να πω.

Ο Πέτρος Ζούλιας επιλέγει γυναικείες περσόνες μέσα από τα έργα του Παπαδιαμάντη και τις συνδέει με τον βασικό πόλο της φόνισσας. Πρωτότυπη η ιδέα, απλά το όλο εγχείρημα δεν βασίζεται σε κάποιο συγκεκριμένο έργο του λογοτέχνη. Παίρνοντας ως κύριο άξονα την Φόνισσα, συνδυάζει μαζί τις άλλες γυναίκες εκείνης της εποχής.
Βρισκόμαστε στις αρχές του 20ου αιώνα στην Ελλάδα, σε μια επαρχία, σε μια φτωχή, κλειστή κοινωνία. Ίσως αυτό τελικά να είναι το συνδετικό όλων των ιστοριών. Η θέση της γυναίκας υπό αυτές τις συνθήκες, σε αυτό το περιβάλλον είναι μειονεκτική. Οι άντρες είναι οι αφέντες, που δουλεύουν και που ορίζουν το μέλλον της οικογένειας. Η Ελλάδα πεινάει και τα κορίτσια είναι βάρος γιατί πρέπει να παντρευτούν και να δοθεί η κατάλληλη προίκα. Αλλιώς δεν τις παίρνει ο γαμπρός. Κάθε θηλυκό παιδί που γεννιέται είναι βάρος για την οικογένειά του. Οι πεθερές «βασανίζουν» τις νύφες με τις υπερβολικές απαιτήσεις τους. Σε αυτήν την πατριαρχική οικογένεια ο άντρας έχει ελάχιστα δικαιώματα και ελάχιστες διασκεδάσεις: του επιτρέπεται να πάει στο καφενείο να παίξει τάβλι και να πιει ένα ποτήρι κρασί. Η γυναίκα πρέπει να είναι ένα εκμεταλλεύσιμο ζώο: να ξυπνήσει από τα χαράματα, να αρμέξει την κατσίκα, να ταΐσει τις κότες, να ντύσει τα παιδιά, να ετοιμάσει φαγητό για όλους, να φροντίσει το σπίτι, να οργώσει τα χωράφια, να γηροκομήσει τα πεθερικά της, να κατηγορηθεί για ενδεχόμενες κακοτυχίες οποιουδήποτε είδους.

Διάφοροι χαρακτήρες κάνουν γρήγορο πέρασμα επί της σκηνής. Γιατί για περάσματα μόνο μπορούμε να τα χαρακτηρίσουμε. Η κοπελίτσα που η πεθερά της πήγε να την δηλητηριάσει επειδή δεν έμενε έγκυος, η αρραβωνιάρα που την άφησε έγκυο ο μέλλοντας σύζυγος και κανείς δεν την πίστευε, η σύζυγος του ναυτικού που το έριξε στο ποτό λόγω της μοναξιάς της και της κακής της τύχης, η μάνα που έδωσε το χειρότερο κτήμα ως προίκα στην κόρη για να κρατήσει το καλύτερο για το αρσενικό, η φτωχή, ηλικιωμένη γυναίκα που ελπίζει να δει τα ξενιτεμένα παιδιά της.
Και φυσικά πάνω από όλα ο εμβληματικός χαρακτήρας του Παπαδιαμάντη: Φραγκογιαννού, η φόνισσα. Η γυναίκα που σκότωνε τα θηλυκά βρέφη και παιδάκια του χωριού για να μην γίνουν ποτέ γυναίκες, για να τα απαλλάξει από την κακή τους μοίρα που γεννήθηκαν θηλυκά! Παρένθεση σε όλα αυτά: δεν υπάρχει μεγαλύτερος φεμινιστής με την καλή έννοια από τον Παπαδιαμάντη!

Ο σκηνοθέτης Πέτρος Ζούλιας επικεντρώνεται στην πρωταγωνίστριά του, Νένα Μεντή, η οποία ερμηνεύει την Φραγκογιαννού: τη γυναίκα που σκότωνε θηλυκά βρέφη για να μην μεγαλώσουν, για να μην ζήσουν αυτό που έζησε η ίδια. Εκεί στοιχηματίζει, στην Νένα Μεντή. Ο κόσμος έρχεται για να δει την μεγάλη πρωταγωνίστρια. Έτσι και ο Πέτρος Ζούλιας, στηρίζεται σε αυτό το ατού για να ανεβάσει την παράστασή του.

Υπέροχη πρωταγωνίστρια η Νένα Μεντή, δεσπόζει στην σκηνή σε ένα ρόλο φιλέτο! Κοντά της η Έρση Μαλικένζου, η Ευγενία Δημητροπούλου, η Χριστιάννα Μαντζουράνη, η Μαριάννα Τουντασάκη και η Ευφροσύνη Σακελλαρίου, που μοιράζονται επάξια όλους τους άλλους ρόλους.

Τα σκηνικά πάλι είναι μινιμαλιστικά (τρίτη φορά στο θέατρο Χώρα τα σκηνικά ήταν σχεδόν ανύπαρκτα). Ένα τραπέζι, δυο καρέκλες και …η Νένα Μεντή! Όλα στηρίζονται στην επώνυμη πρωταγωνίστρια.
Δεν μιλώ για τα κουστούμια, εδώ τους βόλεψε πολύ η εποχή και η επαρχία της Ελλάδας: όλες τους είναι ντυμένες με μαύρα φορέματα.
Κλικ για περισσότερα της Εύης Ρούτουλα
Συντελούν:
Κείμενο- σκηνοθεσία: Πέτρος Ζούλιας
Σκηνικά – Κοστούμια: Αναστασία Αρσένη
Φώτα: Κατερίνα Μαραγκουδάκη
Μουσική επιμέλεια: Παναγιώτης Αυγερινός
Φωτογραφίες: Μαριλένα Αναστασιάδου
Πρωταγωνιστούν: Νένα Μεντή, ΄Ερση Μαλικένζου, Ευγενία Δημητροπούλου, Χριστιάννα Ματζουράνη, Μαριάννα Τουντασάκη, Έφη Σακελλαρίου

Στο Θέατρο ΧΩΡΑ, Αμοργού 20, Κυψέλη, 2108673945

ΔΩΡΑ - Κλικ σε εκείνο/-α που θέλετε για πληροφορίες και συμμετοχές
Δύο ιστορίες, Ερμιόνης ΚεχαγιάΗ εξορία του Σειληνού, Βαγγέλη ΚατσούπηΣτην Ύδρα αέναα θα επιστρέφεις, Νέλλης ΣπαθάρηΜέχρι να δω τον Άλκη, Τίτσας ΔιαμαντοπούλουCyborg Sapiens, Δημήτρη ΟρφανίδηΤα ίχνη του αίματος, Τειρεσία ΛυγερούΜέτοικοι καιροί, Νίκου Σκορίνη
Ο νέος εφιάλτης, Αναστασίας Ξενοφώντος-ΓαϊτάνουΧαμένες ημέρες μιας μαύρης ηπείρου, Νίκου ΔιονυσάτουΗ μέρα του καρναβαλιού, Μαριλένας ΠαππάΜπίτερ λοβ & μαύρες γάτες, Γεωργίας ΣύκαΜικροί μαθητές της ζωής, Μαρίας ΠαπακωνσταντίνουΥπεράνω πάσης υποψίας, Θεοχάρη ΛιβιεράτουΦρούτα στο πιάτο και άλλες τρυφερότητες, Νένας Φιλούση
Πάροδος, Βάσως ΒεκρήΤο όνομα του έρωτα, Δημήτρη ΜπαλτάΜια ανάσα πριν το τέλος, Χρήστου ΠαπαδημητρίουΨίθυροι από μια άλλη ζωή, Αθανάσιου ΔαββέταΠικραλίδα, Κικής ΣαλαμούραΓιαννέσα, Παρασκευής ΜπακέλλαΕίκοσι τσουβάλια λίρες, Θεοφάνη Παπαδόπουλου