Ο Μ. Καραγάτσης (λογοτεχνικό ψευδώνυμο – το πραγματικό του όνομα ήταν Δημήτριος Ροδόπουλος) υπήρξε από τους σπουδαιότερους, σημαντικότερους Έλληνες πεζογράφους καθώς και ένας από τους κορυφαίους συγγραφείς της γενιάς του '30.
Γεννήθηκε το 1908 στην Αθήνα.
Τα παιδικά του χρόνια τα έζησε σε διάφορες πόλεις λόγω των μετακινήσεων που είχε η οικογένειά του.
Όταν ολοκλήρωσε τις σπουδές του –είχε γραφτεί στη Νομική σχολή του Πανεπιστημίου της Γιρενόμπλ στη Γαλλία– είχε ως μοναδικό σκοπό να ασχοληθεί με τον τομέα του εμπορίου.
Τα διάφορα οικονομικά θέματα που υπήρχαν το 1925 τον οδήγησαν να επιστρέψει στην Αθήνα όπου αποφάσισε να εγγραφεί στη Νομική σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών.
Το 1930 αποφοίτησε αλλά χωρίς να ασκήσει το επάγγελμα του δικηγόρου.
Στο Πανεπιστήμιο ταυτίστηκε με πολλούς συμφοιτητές του και συγχρόνως λογοτέχνες όπως τους Άγγελο Τερζάκη, Οδυσσέα Ελύτη και Γεώργιο Θεοτοκά.
Στην εφηβική του ηλικία ασχολήθηκε με τη γραφή των ποιημάτων, όμως εγκατέλειψε τη ποίηση και έστρεψε το ενδιαφέρον του προς τη πεζογραφία.
Το 1927 έκανε την εμφάνιση του ως πεζογράφος με το διήγημα Η κυρία Νίτσα, το οποίο πήρε μέρος στον διαγωνισμό της Νέας Εστίας και έλαβε τον 3ο έπαινο.
Το πρώτο του μυθιστόρημα ήταν Ο συνταγματάρχης Λιάπκιν το 1933.
Όταν πήρε το πτυχίο του από τις οικονομικές και πολιτικές επιστήμες, ξεκίνησε να εργάζεται ως υπάλληλος στην ασφαλιστική εταιρεία που την κατείχε ο αδερφός του που βρισκόταν στον Πειραιά.
Το 1936 δημοσιεύθηκε στο μυθιστόρημα του Χίμαιρα και η κόρη που είχε γεννηθεί τον Οκτώβριο του 1936 έδωσε την ονομασία της ηρωίδας του βιβλίου Μαρίνα.
Κατά τη διάρκεια της γερμανικής Κατοχής η οικία του γίνεται το κέντρο συνάθροισης των λογοτεχνών της εποχής του.
Συγχρόνως έχουν δημοσιευτεί αρκετά διηγήματα του και νουβέλες.
Το 1946 αποφάσισε να πάρει την ευθύνη να αναλάβει τη θεατρική στήλη της εφημερίδας Βραδινή, ενώ την ίδια χρονιά ανέβηκε στο θέατρο το θεατρικό του έργο Μπαρ Ελδοράδο που τελικά δεν σημείωσε καθόλου επιτυχία.
Ο Καραγάτσης έκανε την εμφάνιση του και στον κινηματογράφο όπου έβαλε υπογραφή για το σενάριο και τη σκηνοθεσία της ταινίας Καταδρομή, όπου τυχαίνει να ήταν μια από τις δύο πρώτες μεταπολεμικές παραγωγές που είχαν ως κύριο θέμα την Εθνική Αντίσταση.
Το 1949 στάλθηκε ως πολεμικός ανταποκριτής της εφημερίδας Βραδινή στα βουνά του Γράμμου και του Βίτσι.
Την ίδια χρονική περίοδο είχε ταξιδέψει στη Γαλλία, την Αίγυπτο, την Αγγλία και τη Τουρκία.
Το 1952 ξεκίνησε να εργάζεται στη διαφημιστική εταιρεία ΑΔΕΛ, ενώ παράλληλα είχε αρχίσει τη συγγραφή της ιστορίας των Ελλήνων και το 1953 ταξίδεψε στην Ανατολική Αφρική. Αποπειράθηκε να γράψει ένα τρίτομο ιστορικό έργο, την Ιστορία των Ελλήνων, από το οποίο όμως τελικά έγραψε μόνο τον πρώτο τόμο για την Αρχαία Ελλάδα.
Το 1958 συνυπογράφει το μυθιστόρημα των τεσσάρων μαζί με τους Στρατή Μυριβήλη, Άγγελο Τερζάκη και Ηλία Βενέζη το οποίο έκανε την εμφάνισή του για πρώτη φορά στην εφημερίδα Ακρόπολις.
Επόμενος σημαντικός σταθμός στη πεζογραφία του ήταν το Χαμένο νησί, έργο που ξεχωρίζει από την υπόλοιπη πεζογραφία του εξαιτίας της απόστασής του από τον ρεαλισμό και τη σύγχρονη πραγματικότητα.
Επίσης έγραψε και τη μυθιστορηματική βιογραφία Βασίλης Λάσκος για τον πλοίαρχο του υποβρυχίου Κατσώνης.
Το 2007-2008 προβλήθηκε το 10 που μεταφέρθηκε στους τηλεοπτικούς δέκτες από το ιδιωτικό τηλεοπτικό κανάλι του Alpha με σπουδαίους πρωταγωνιστές όπως τον Δημήτρη Καταλειφό, τον Βασίλη Χαραλαμπόπουλο και τη Ρένα Πιττακή.
Μυθιστορήματα: Ένας χαμένος κόσμος, Η μεγάλη χίμαιρα (1953), Ο Γιούγκερμαν και τα στερνά του (1941), Ο κίτρινος φάκελος (1956) καθώς και πολλά άλλα.
Νουβέλες: Το χαμένο νησί, Χίμαιρα (1936), Ο συνταγματάρχης Λιάπκιν (1933).
Συλλογές διηγημάτων: Το μεγάλο συναξάρι (1952), Ιστορίες αμαρτίας και αγιοσύνης (Εστία, 2003), Νεανικά διηγήματα (Εστία, 1993).
Άλλα έργα:
Η ιστορία των Ελλήνων (1952), Περιπλάνηση στον κόσμο (2002), Βασίλης Λάσκος: Μυθιστορηματική βιογραφία (1948) καθώς και άλλα.
Θέατρο: Το 10 το οποίο ήταν μουσικός μονόλογος εμπνευσμένος από το μυθιστόρημα (δραματοποιημένο αναλόγιο) από τον σπουδαίο Γιώργο Νινιό στο θέατρο Αγγέλων Βήμα το 2016 και Η μεγάλη χίμαιρα σε διασκευή του Στρατή Πασχάλη σε σκηνοθεσία Δημήτρη Τάρλοου. Ήρθε σε πρώτη παγκόσμια στο Φεστιβάλ Αθηνών και Επιδαύρου (Ιούλιος 2014) και στη συνέχεια ανέβηκε στο θέατρο Πορεία με τους σπουδαίους Νίκο Ψαρρά και την Αλεξάνδρα Αϊδίνη.
Τηλεόραση: Το μπουρίνι (1987), Το νερό της βροχής καθώς και πολλά άλλα.
Δημιουργός μεγάλης πνοής ο Μ. Καραγάτσης από το ξεκίνημα της συγγραφικής του πορείας, εμφανίστηκε με αρετές τεχνίτη. Διακρίνεται πλέον η μοναδική ικανότητά του στη δημιουργία πρωτότυπων χαρακτήρων, αφηγηματικών και πλοκών που κρατούν αμείωτο το ενδιαφέρον του αναγνώστη.
Έφυγε από τη ζωή το 1960.
Επιμέλεια - διορθώσεις: Τζένη Κουκίδου
Οι πληροφορίες αντλήθηκαν από Α. Καραντώνη Πεζογράφοι και πεζογραφήματα της γενιάς του '30 [εκδ. Παπαδημας, Αθήνα 1977] καθώς και από Νένας Κοκκινάκη Ο Καραγάτσης και τα λογοτεχνικά προσωπεία [Αθήνα 2004].
