Εγγραφή στο newsletter για να μη χάνετε τίποτα! *** ΦΕΤΟΣ ΠΗΓΑΙΝΟΥΜΕ ΘΕΑΤΡΟ με διπλές προσκλήσεις που μπορείτε να διεκδικήσετε εδώ! *** 1ος Διαγωνισμός Παραμυθιού koukidaki: Κυκλοφορεί ήδη το συλλογικό έργο, με κείμενα που διαγωνίστηκαν, από τις εκδόσεις Δερέ. *** Κατεβάστε ΔΩΡΕΑΝ ebooks ΕΔΩ! *** Αν σας αρέσει το θέατρο -παρακολουθείτε όλα τα είδη- ή έχετε άποψη για μουσικά άλμπουμς ή για ταινίες ή διαβάζετε λογοτεχνικά έργα κτλ. και επιθυμείτε να μοιράζεστε τις εντυπώσεις σας μαζί μας, επικοινωνήστε με το koukidaki. Αρθρογράφοι, κριτικογράφοι, άνθρωποι με ανάλογη κουλτούρα ζητούνται! *** Δείτε τις ημερομηνίες των προγραμματισμένων κληρώσεων στη σελίδα των όρων.
ΚΕΡΔΙΣΤΕ ΒΙΒΛΙΑ ακολουθώντας τους συνδέσμους. Μυθιστορήματα: Το πέπλο της μοίρας, Αγνή: Η κόρη των Αθηνών και Όταν οι μνήμες ταξιδεύουν * Σιωπηλή φυσαρμόνικα * Ρουμπίνα: η γκεζερά της αθωότητας * Πρωινή καληνύχτα * Love 'n' peace, bro * Στη Σεούλ * Για την Ολίβια * Gloria * Παγωμένα μονοπάτια ** Ποίηση: Αποχρώσεις του μπλε * Ι Δανεικές ψυχές * Σενάρια έρωτα * Ζωτικές αυταπάτες * Το γάντι του σκλάβου * Στάσου λίγο * Ένα μικρό σεντούκι αλήθειες ** Άλλα: Πέτρα, πέτρα χτίζεται * Πέντε βιβλία των εκδόσεων Ελκυστής * Ο κόσμος πίσω από τον καθρέφτη * Η ζωή στον δυτικό Καναδά ** Διηγήματα: Οι δυο αδερφές και άλλες ιστορίες * Με τον Τζον Μάλκοβιτς στη Βίλνα * Ο κύριος Κάπα θα έλεγε κανείς ** Παιδικά: Η γοργόνα με τα όμορφα πόδια * Ανθισμένες πατάτες ** Νουβέλα: Το χωριό των ανθρώπων

Τρίτη 29 Οκτωβρίου 2019

Μπερανζέ-Τζόκερ-Άλεξ: Τρεις (αντί)ήρωες αντιμέτωποι με το κοινωνικοπολιτικό σύστημα

«Έγινα μάρτυρας μιας φοβερής κτηνωδίας και νιώθω συνένοχος», αναφωνεί ο Μπερανζέ στον "Ρινόκερο" του Ευγένιου Ιονέσκο. Ο κεντρικός ήρωας, ένας νεαρός κάτοικος μιας επαρχιακής πόλης, βλέπει σταδιακά όλους τους συμπολίτες του -ακόμη και τα πιο οικεία του πρόσωπα- να... μεταλλάσσονται σε ρινόκερους, ένα γεγονός που του προκαλεί μεγάλη φρίκη και οδύνη. Ποια η δική του θέση, ως του μόνου εναπομείναντος ανθρώπινου όντος; Τι θα πρέπει και τι θα αποφασίσει τελικά να κάνει;
Ο Ρινόκερος, το ξεχωριστό αυτό θεατρικό έργο μιας εξέχουσας μορφής του θεάτρου του παραλόγου γράφτηκε το 1959 και αποτελεί ουσιαστικά μια κραυγή διαμαρτυρίας στον εκφασισμό των χωρών, καθώς ο ίδιος ο συγγραφέας έζησε από τα πρώιμα χρόνια του ναζισμού τον εφιάλτη αυτόν, καθώς πολλοί φίλοι του και γνωστοί του βρέθηκαν οπαδοί του, κάτι που τον ταρακούνησε και σόκαρε βαθύτατα.
Ένα απίστευτο, μα, όπως έχει γράψει κι ο ίδιος ο συγγραφέας για τα έργα του «πιο ρεαλιστικό κι απ' τον ρεαλισμό» δυστοπικό περιβάλλον που μπορεί να μεταφερθεί σε κάθε εποχή, συμβολίζοντας τον κίνδυνο να χαθεί η ανθρωπιά από την βία και τη μαζική αποκτήνωση.

Άλλοι πάλι, μέσα στον τερατώδη λαβύρινθο των σύγχρονων μεγαλουπόλεων, όπου η βία κι η αποξένωση φαίνονται να έχουν τον πρώτο ρόλο, υφίστανται την κτηνωδία για την οποία μιλάει ο απελπισμένος Μπερανζέ στο πετσί τους. Καθημερινά, μ' όλους τους άμεσους κι έμμεσους δυνατούς τρόπους. Μόνο και μόνο επειδή.... δεν είναι "ρινόκεροι". Άρα διαφορετικοί. Και απροσάρμοστοι. Ένα κρυφό μονοπάτι όπου ο Τζόκερ συναντά τον Μπερανζέ.

Ο Άρθουρ Μπλεκ (στον οποίο κατά την εξέλιξη του φιλμ αποδίδεται το κοροϊδευτικό και υποτιμητικό παρατσούκλι Τζόκερ από τον καθιερωμένο και μέχρι στιγμής επιτυχημένο «βασιλιά της κωμωδίας» Μάρεϊ (τον οποίο υποδύεται με την γνωστή του υποκριτική δεξιοτεχνία ο Ρόμπερτ Ντε Νίρο) είναι ένας μοναχικός και ιδιαίτερα ευαίσθητος κάτοικος μιας αχανούς μεγαλούπολης που εργάζεται ως κλόουν για βιοποριστικούς σκοπούς, αλλά και γιατί η μόνη ευχάριστη και εμψυχωτική κουβέντα που έχει ακούσει από τη μάνα του είναι πως «γεννήθηκε για να κάνει τον κόσμο να χαμογελά». Μέσα σε μια κοινωνική ακραία εχθρική γι' αυτόν, που φαίνεται να τον αποβάλλει, θα τα καταφέρει τελικά;

Δεν είναι πιστεύω τυχαίο ότι και τα δυο αυτά έργα, το κινηματογραφικό Τζόκερ και το θεατρικό Ρινόκερος σπάνε σήμερα ρεκόρ εισιτηρίων και είναι πιο επίκαιρα από ποτέ, όπως η ανθρώπινη βία, ο σαδισμός αντί για την αγάπη και συμπαράσταση στα προβλήματα του "άλλου" και ο κίνδυνος της βίας και της αποξένωσης.

Μοναδικές και εξαιρετικές οι ερμηνείες των Χοακίν Φοίνιξ (κίνηση, έκφραση) και Άρη Σερβετάλη, ενός ηθοποιού που ήδη από την πρώτη εμφάνιση του στην τηλεοπτική σειρά «Είσαι το ταίρι μου» έδειξε το τεράστιο και πηγαίο ταλέντο του, κι από κει και πέρα δοκιμάστηκε με φοβερή επιτυχία σε πλέον απαιτητικά έργα και ρόλους όπως στο συγκεκριμένο τώρα και στην θεατρική μεταφορά της κορυφαίας ταινίας του Στάνλεϊ Κιούμπρικ «Το κουρδιστό πορτοκάλι» τις προηγούμενες σεζόν.

Απ' εδώ μέσω του ιδιαίτερα ταλαντούχου πρωταγωνιστή, μας ανοίγει το πέρασμα, μια διασταύρωση θα λέγαμε, για έναν ακόμη πρωταγωνιστικό χαρακτήρα, τον Άλεξ, κεντρικό ήρωα της εν λόγω ταινίας που εστιάζει στο θέμα της βίας και της ανάλογης προβληματικής για την αντιμετώπιση της.
Ο Άλεξ, μέλος μιας εγκληματικής συμμορίας, έπειτα από τη σύλληψη του από τις αρχές συμμετέχει αναγκαστικά σ' ένα πειραματικό πρόγραμμα του κράτους που έχει σκοπό να του προκληθούν μ' επιστημονικό τρόπο αλυσιδωτές αντιδράσεις απέχθειας απέναντι στην βία... από μέσα του.
Το πείραμα τελικά επιτυγχάνεται, καθιστώντας τον τελικά ένα άρρωστο, άβουλο και σπασμωδικό ον, αφού για να καταστρέψει τις βίαιες τάσεις του έπρεπε να καταστρέψει ουσιαστικά, με τον τεχνητό τρόπο, την ελεύθερη βούληση και την δυνατότητα επιλογών του ήρωα. Ο θεατής, μην κατανοώντας αν στην αρχή της ταινίας ο ήρωας είχε πλήρη συνείδηση και έλεγχο των πράξεων του και κατανοώντας κατά τη μέση της πως δεν είχε καθόλου, τον βλέπει να την αποκτά μόνο στο τέλος της, όπου, μετά την "αποκατάσταση" και... "κοινωνική ένταξη" του, τον αφήνει μετέωρο και γυμνό με δυο μοναδικές διεξόδους· την αυτοκτονία (ένα πήδημα στο κενό που τελικά απέτυχε) και τον "συμβιβασμό".
Όπως λέει κι ο Κιούμπρικ ήδη από την δεκαετία του '70 που πιστεύει πως ο κυνισμός, απέναντι σ' ένα αδηφάγο σύστημα, είναι η μόνη λύση, ο "συμβιβασμός" του Άλεξ είναι, στο τέλος του έργου, η μοναδική συνειδητή πράξη που έχει ίσως κάνει στη ζωή του: Ναι στον ένα, ναι στον άλλον, ναι σε όλους. Και δούλεμα. Και..."αποθεραπεία".

Γιατί... δεν θα ξεχάσω την ατάκα στο Τζόκερ του υποψήφιου δημάρχου και πολυδιαφημισμένου..."σωτήρα της πόλης" Γουέιν: «Όσοι δεν είναι επιτυχημένοι... είναι κλόουν!»
Εδώ, τα σχόλια περισσεύουν. Και μόνο ο νευρικός σπασμός-γέλιο του Τζόκερ θα μπορούσε ν' αποκριθεί.
Περισσότερα από τη Φαίη Ρέμπελου
Ο Ρινόκερος του Ε. Ιονέσκο στο θέατρο Κιβωτός [Πειραιώς 115, Γκάζι]
Απόδοση κειμένου-Δραματουργική επεξεργασία: Γιάννης Κακλέας | Σκηνικά: Σάκης Μπιρμπίλης, Γιάννης Κακλέας | Κοστούμια: Μαρία Καραπούλιου | Μουσική: Σταύρος Γασπαράτος | Φωτισμοί: Σάκης Μπιρμπίλης | Χορογραφία-Κίνηση: Αγγελική Τρομπούκη | Σχεδιασμός βίντεο: Στάθης Αθανασίου | Βοηθός σκηνοθέτη: Άρης Κακλέας | Γραφίστας: Σάκης Στριτσίδης | Φωτογραφίες: Γιώργος Καλφαμανώλης | Διεύθυνση παραγωγής: Έφη Πανουργιά | Παίζουν οι ηθοποιοί: Άρης Σερβετάλης, Έλλη Τρίγγου, Στέλιος Ιακωβίδης, Ροζαμαλία Κυρίου, Θάνος Μπίρκος, Πάνος Παπαδόπουλος, Αγγελική Τρομπούκη, Κωστής Μπούντας, Αναστασία Στυλιανίδη

Τζόκερ
Σκηνοθεσία: Τοντ Φίλιπς | Πρωταγωνιστούν: Χοακίν Φίνιξ, Ζάζι Μπιτζ, Ρόμπερτ ντε Νίρο

Το κουρδιστό πορτοκάλι
Σκηνοθεσία: Stanley Kubrick | Σενάριο: Anthony Burgess (βιβλίο), Stanley Kubrick (προσαρμογή σεναρίου) | Πρωταγωνιστούν: Malcolm McDowell, Patrick Magee, Michael Bates, Warren Clarke, Adrienne Corri | Φωτογραφία: John Alcott | Μοντάζ: Bill Butler

ΔΩΡΑ - Κλικ σε εκείνο/-α που θέλετε για πληροφορίες και συμμετοχές
Σενάρια έρωτα, Θεοχάρης ΣαρμίδηςΠέντε βιβλία των εκδόσεων ΕλκυστήςΣιωπηλή φυσαρμόνικα, Μαίρη Φιλιππίδου-ΚατσαίδουΠρωινή καληνύχτα, Μάτας ΠαπανικολάουΟ κύριος Κάπα θα έλεγε κανείς, Κυριάκου ΓατουρτζίδηGloria, Νίκου-Τρυπιά ΑλεξάνδρουΣτη Σεούλ, Ευτυχίας Δοβλέτογλου
Για την Ολίβια, Πέτρου ΒαζακόπουλουΗ ζωή στον δυτικό Καναδά, Γιώργου ΜπούσουλαΤο χωριό των ανθρώπων, Νίνο ΞυπολιτάςΑνθισμένες πατάτες, Άννας ΛύκουΠαγωμένα μονοπάτια, Βαλέριας ΚάλφαLove 'n' peace, bro, Ειρήνης ΝομικούΤο γάντι του σκλάβου, Νικήτα Π. Καμπάνη
Ρουμπίνα: η γκεζερά της αθωότητας, Χριστόδουλου ΛιτζερίνουΚαρφωμένοι ήλιοι, Αθανάσιου Νικολόπουλου
Ο κόσμος πίσω από τον καθρέφτηΖωτικές αυταπάτες, Βίκυς ΚέκηΜε τον Τζον Μάλκοβιτς στη Βίλνα, Άγγελου ΓιαννακόπουλουΣτάσου λίγο, Καλλιόπης ΜπαγουλήΈνα μικρό σεντούκι αλήθειες, Κυριακή Ακριτίδου