.gif)
Τα διηγήματα αυτά γράφηκαν σε έναν χρονικό ορίζοντα δέκα περίπου χρόνων. Ενώ η θεματολογία τους είναι εντελώς διαφορετική (το ένα διήγημα δεν έχει καμία σχέση με το άλλο), εν τούτοις τα συνδέει ένα αόρατο νήμα, αφού είναι αφιερωμένα στον «ηττημένο άνθρωπο». Στην δική μου σκέψη ο «ηττημένος άνθρωπος» είναι αυτός η δεκαεξάχρονος έφηβος, αυτό το δεκαεξάχρονο κορίτσι που δεν του επέτρεψαν να πραγματοποιήσει τα όνειρά του με την έννοια μιας ανεκπλήρωτης ζωής.
Το αμείλικτο ερώτημα που τίθεται είναι: πόσοι άνθρωποι έζησαν την ζωή που θα ήθελαν να ζήσουν; Η
απάντηση είναι απόλυτη: κανείς.
Αλλά από την άλλη μεριά γνωρίζουμε, άραγε, ποια θα ήταν η ιδανική ζωή για τον καθένα μας; Πολύ αμφιβάλλω. Η ανθρώπινη φύση είναι ατελής, ταλανίζεται από δεκάδες πάθη και ταπεινά ένστικτα που βασανίζουν το άτομο στην ατελέσφορη ζωή του.
Τα διηγήματα αναφέρονται σε τρεις πλευρές της ανθρώπινης φύσης, στην συναισθηματική, κοινωνική και πολιτική της έκφραση. Το ομώνυμο διήγημα Η ακοίμητη κοιλάδα αναφέρεται σε μια ουτοπική, ιδανική κοινωνία που συντρίβεται από μία αμείλικτη, μιλιταριστική κοινωνία. Ουσιαστικά είναι μια ωδή στα χαμένα μας όνειρα.
Το Summer wine, ο Ανεκπλήρωτος έρωτας, το Αηδόνι και το ρόδο, η Ελευθερία και έρωτας και άλλα αναφέρονται στον συναισθηματικό κόσμο του ανθρώπου με έντονα ρομαντικά στοιχεία.
Ο ρομαντισμός ήταν ένα καλλιτεχνικό κίνημα που άνθισε από τις αρχές ως τα μέσα του 19ου αιώνα (1800-1850) τόσο στη λογοτεχνία, όσο και σε άλλες τέχνες (ζωγραφική, μουσική κ.λπ.). Ουσιαστικά γεννά έναν καινούργιο κόσμο των αγνών συναισθημάτων στον οποίο οφείλουν να επιστρέψουν οι άνθρωποι.
Στην τριλογία μου, που αποτελείται από τα διηγήματα Το δίλημμα, Το χρέος και Τα πουλιά αναφέρομαι στην υπαρξιακή πλευρά του ανθρώπου. Στο Δίλημμα έχουμε την πάλη του ήρωα με τον ανίερο εαυτό του και την νίκη του σε αυτήν τη μάχη, με κόστος την ίδια του τη ζωή. Στο Χρέος έχουμε την σύγκρουση δύο κόσμων, αυτήν του υλισμού με τον ιδεαλισμό στο πρόσωπο ενός αμείλικτου μεγαλοβιομήχανου πατέρα με τον αγνό ιδεολόγο γιο του και τα τραγικά αποτελέσματα αυτής της σύγκρουσης και, τέλος, στα Πουλιά έχουμε ως θέμα την απιστία σε δύο φιλικά ζευγάρια. Το χειρότερο είδος προδοσίας είναι αυτό απέναντι στον φίλο σου, γιατί ουσιαστικά είναι σαν να προδίδεις τον ίδιο σου τον εαυτό.
Στη Χειραγώγηση και τον Δικαστή στηλιτεύω τη δικαιοσύνη όταν δεν επιτελεί το καθήκον της όπως θα έπρεπε. Ο Δικαστής ξεκινά με έναν στίχο του Bob Dylan: «Μια μέρα θα κριθείς για όλα τα καλά που έκανες, όμως δεν θα βρεθεί κανένας δίκαιος κριτής, ούτε ένας». Στον υπέροχο αυτό στίχο, ο Dylan, μας επισημαίνει αυτές τις καλές πράξεις των ανθρώπων που πάνε χαμένες στη ζωή και δεν βρίσκουν ανταπόκριση.
Στο Όραμα περιγράφεται η ικανότητα του πειρασμού να ξεγελάει αγνούς και αφελείς ανθρώπους, ενώ στο Τορπέντο ανιχνεύεται η φωτεινή πλευρά ενός πληρωμένου εγκληματία την δεκαετία του '60 στη Νέα Υόρκη. Τέλος στην Ντροπή της ανθρωπότητας αποτυπώνεται απτά το πολιτικό στίγμα του συγγραφέα, όπου οι ισχυροί αυτού του κόσμου επιβουλεύονται με αλλότρια μέσα τις ζωές των λαών, για τα δικά τους ανίερα συμφέροντα.
Τα διηγήματα αυτά είναι καρπός μιας πνευματικής διεργασίας και ενός συναισθηματικού πλούτου για την ανθρώπινη ύπαρξη.
Αποτυπώνεται αδρά ένα αχανές σύμπαν, το σύμπαν των χαμένων μας προσδοκιών.
Κώστας Γραμματικόπουλος
Επιμέλεια - διορθώσεις: Τζένη Κουκίδου
Η συλλογή διηγημάτων του Κώστα Γραμματικόπουλου Η ακοίμητη κοιλάδα και άλλα διηγήματα κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Βακχικόν.
