Από το αγαπημένο θέμα του Στρίντμπεργκ, η πάλη ανάμεσα στα δύο φύλα. Ποιος κερδίζει και ποιος χάνει. Ποιος θα γίνει νικητής ή, για να το πούμε καλύτερα, ποιος γεννήθηκε νικητής και ποιος είναι αυτός που θα χάσει. Μήπως χάνει, ανάμεσα σε αυτή την πάλη, αυτός που αγαπάει πιο πολύ; Ή μήπως δεν υπάρχει καθόλου αγάπη;
Ο λοχαγός Έντγκαρ είναι παντρεμένος με την Άλις. Μια γυναίκα που βαριέται και πλήττει κοντά του. Ο χορός του θανάτου, μπορεί να είναι και ο χορός της ζωής. Μιας ζωής όμως που δεν θυμίζει σε τίποτα αγάπη ή που θυμίζει την αγάπη που θέλουν αυτοί οι δύο ήρωες να ζουν. Άλλωστε, ο σύζυγος έχει σκοπό να γιορτάσει τους γάμους τους, κάτι που ίσως δεν θέλει ούτε να θυμάται η γυναίκα του.
Το έργο ξεκινάει με μια σκηνή που επαναλαμβάνεται σχεδόν κάθε βράδυ. Σιωπή, υπονοούμενα, αιχμές, τράπουλα... και όλα αυτά με κύριους πρωταγωνιστές το ζευγάρι. Σε λίγη ώρα όμως θα καταφθάσει και ο Κουρτ. Ένας παλιός «φίλος» που ίσως δεν κατάλαβε εξ αρχής ότι για να ζήσουν πρέπει να τρώει ο ένας τις σάρκες του άλλου. Φεύγοντας θα πει για τον εαυτό του «νόμιζα ότι ήμουν καλύτερος από εσάς τους δύο, όμως είμαι χειρότερος και από τους τρεις μας». Τα αισθήματά του για την σύζυγο του λοχαγού δεν ήταν φιλικά.
Για να επανέλθουμε όμως στο ζευγάρι αναφέρω τη δήλωση του Σερ Λόρενς Ολίβιε που είχε επωμισθεί τον ρόλο του Έντγκαρ σημειώνοντας –σύμφωνα με κριτικές της εποχής– μία αξιοζήλευτη ερμηνεία. «Ο Στρίντμπεργκ, στο πρώτο μέρος, ρίχνει με άσφαιρα ενώ στο δεύτερο με κανονικές σφαίρες.» Θα έλεγε κανείς ότι προειδοποιεί μέχρι πού μπορούν να φτάσουν οι ήρωες ενώ στο δεύτερο μέρος φτάνουν στο σημείο που επιθυμούν τις καταστάσεις.
Ο Κουρτ συνδέεται μαζί τους από το παρελθόν. Μάλιστα, όπως υποστηρίζει ο Έντγκαρ, είναι εκείνος που έγινε αφορμή να παντρευτούν... αλλά όπως ισχυρίζεται... δεν του κρατάνε καμία κακία.
Το έργο αυτό ο Στρίντμπεργκ το έγραψε μέσα σε λίγες εβδομάδες. Χρόνος ρεκόρ αν σκεφτεί κανείς ότι παράλληλα έγραψε και το Πάσχα. Ο χορός του θανάτου όμως δεν διαθέτει στην σύνθεση και στη γραφή του κανένα στοιχείο από αυτό το έργο. Σε αρκετά σημεία βέβαια, υπάρχουν λίγα κωμικά στοιχεία και μια ειρωνεία που καταθέτει ο δημιουργός με τρόπο, κάποιες φορές, δηκτικό και κάποιες άλλες εύθυμο.
Το έργο δεν μπορεί να χαρακτηριστεί ούτε κωμωδία, ούτε δράμα αν και η παρουσία και των δύο στοιχείων παίζει πρωτεύοντα ρόλο.
Ο χορός του θανάτου είχε και συνέχεια με το νούμερο δύο. Δεν γνώρισε όμως την επιτυχία του πρώτου μέρους. Επίσης, ο Ντίρενματ, έγραψε εμπνεόμενος από τον Στρίντμπεργκ, το Play Strintmpergk κρατώντας τους τρεις πρωταγωνιστές και δίνοντας τα δικά του στοιχεία δραματουργίας σε ένα έργο που γνώρισε επίσης μεγάλη επιτυχία.
Ο Δημήτρης Παπαμιχαήλ με την Νόνικα Γαληνέα ήταν δύο από τους εκλεκτούς ηθοποιούς που ήρθαν αντιμέτωποι με το ζευγάρι Έντγκαρ και Άλις σε μια αξεπέραστη παράσταση με σκηνοθέτη τον εμβληματικό Μίνωα Βολανάκη. Ο Γιώργος Μεσσάλας με την Ντένη Θέμελη και το Μοντέρνο θέατρο παρουσίαζαν το «καταραμένο» ζεύγος μπαίνοντας και στο δεύτερο έργο σε μια από τις καλύτερες σκηνικές καταθέσεις του Μεσσάλα.
Οι λόγοι που το ζευγάρι είχε τόσες πολλές διενέξεις είναι κάτι που δεν τους απασχολεί. Υπάρχει μια κόντρα κι αυτό επειδή είναι το θηλυκό και το αρσενικό, άντρας και η γυναίκα. Οι αφορμές ήταν γνωστές και πριν από τον γάμο τους και τις γνωρίζανε. Μόνο που τώρα ο ένας τις ρίχνει στον άλλον. Η Άλις πιστεύει ότι ο άντρας της ρίχνεται στις καμαριέρες. Πιστεύει επίσης ότι άφησε μια σπουδαία καριέρα στο θέατρο γι' αυτόν.
Κι όμως, πίσω από όλα αυτά υπάρχει η αγάπη, υπάρχει το νοιάξιμο. Όμως η αγάπη, για αυτούς, δεν σημαίνει απαραίτητα και τρυφερότητα... το αντίθετο μάλιστα. Και έτσι καταλήγουμε σε έναν χορό ζωής μέσα από έναν σκληρό χορό του θανάτου.
Επιμέλεια - διορθώσεις: Τζένη Κουκίδου
Οι πληροφορίες αντλήθηκαν από τα θεατρικά προγράμματα των αναφερθέντων παραστάσεων καθώς επίσης και από το βιβλίο του Λόρενς Ολίβιε Εξομολογήσεις ενός ηθοποιού, που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Limpro.



