Από πού κι ως πού Σαντορίνη;

Έργο τέχνης Θανάση Λάλα

Αυτό το καλοκαίρι θα ασχοληθούμε αποκλειστικά (καλά δεν παίρνουμε και όρκο) με τα νησιά μας. Πάμε λοιπόν με ένα οδοιπορικό στην νησάρα μας που έρχονται απ' όλα τα μέρη της γης για να την δούνε.


Από που κι ως που Θήρα και Σαντορίνη;


Κάποτε, πριν εκραγεί το ηφαίστειο, ήταν ένα στρογγυλό νησί.
Φυσικό ήταν να το ονομάσουν Στρογγύλη.
Μετά την έκρηξη, άλλαξε σχήμα, παρέμεινε όμως το καλυτερότερο νησί.
Γι' αυτό την είπανε Καλλίστη.
Μετά ήρθε ένας Σπαρτιάτης, ο Θήρας, ο οποίος ήταν και ο πρώτος που αποίκησε στο νησί.
Γι' αυτό την είπαν Θήρα.
Έπειτα πέρασαν οι Φράγκοι σταυροφόροι που σταματούσαν για ανεφοδιασμό στην εκκλησία της Αγίας Ειρήνης.
Αγία Ειρήνη => Σάντα Ιρίνα, Σανταρίνα!
Μετά ήρθαν οι Τούρκοι που γοητεύτηκαν από τους ανεμόμυλους.
Και την είπαν Δερμετζίκ που σημαίνει μικρός ανεμόμυλος, αναμομυλάκος!
Κι έπειτα ήρθαν οι μέλισσες... Έλληνες που επανάφεραν το ελληνοπρεπές Θήρα.
Όμως όλοι οι χάρτες την ανέφεραν ως Santorina, οπότε αναγκαστικά συμβιβάστηκαν Έλληνες και ξένοι και με τα δύο.
Θήρα αλλά και Σαντορίνη για το νησί που είναι από τους δημοφιλέστερους τουριστικούς προορισμούς παγκοσμίως, για το νησί που έρχονται από την άλλη άκρη του κόσμου για να παντρευτούν, αλλά και για το νησί που κινδυνεύει να πνιγεί εξαιτίας του υπερτουρισμού!


Από πού κι ως πού Φηρά, Φηροστεφάνι, Ημεροβίγλι και Κάστρο Σκάρου;


Πάμε να κάνουμε μια πανέμορφη διαδρομή σ' ένα μονοπάτι που γλιστράει κατά μήκος του «φρυδιού» της Σαντορίνης ξεκινώντας από την πρωτεύουσα, τα Φηρά.
Η λέξη Φηρά αποτελεί μάλλον παράφραση της Θήρας, ίσως για να μην μπερδεύεται η πρωτεύουσα με ολόκληρο το νησί.
Χαζέψτε τη θέα, βγάλτε φωτογραφίες κι έπειτα μπείτε μέσα στα καλντερίμια όπου θα βρείτε ωραία και πιο ήσυχα μαγαζιά και δεν θα χρειαστεί να πληρώσετε το τζατζίκι για καβουροσαλάτα.
Ακριβώς από πάνω υψομετρικά βρίσκεται ένας οικισμός που σκεπάζει τα Φηρά σαν στεφάνι, το Φηροστεφάνι.
Συνεχίζοντας την ανάβαση στο μονοπάτι και έχοντας αριστερά μας την μοναδική στον κόσμο θέα της καλντέρας φτάνουμε στο ανώτερο σημείο, στο Ημεροβίγλι.
Βίγλα είναι το παρατηρητήριο από το λατινικό vigilare = επιβλέπω, παρατηρώ.
Ημεροβίγλι συνεπώς είναι το παρατηρητήριο ημέρας, μην ξεχνάμε ότι το νησί ανέκαθεν κινδύνευε από πειρατές και η έγκαιρη παρατήρησή τους έσωζε ζωές.
Με τέτοια εκπληκτική θέα που έχει δεν του ξεφεύγει τίποτα του παρατηρητή.
Και δεν είναι ανάγκη να είναι ξημερώματα του Απρί(γ)λη όπως λέει το τραγούδι αν και σίγουρα είναι μια καλή ώρα να το απολαύσετε χωρίς πολύ κόσμο.
Συνεχίζουμε...
Μπροστά μας εκτείνεται το κάστρο του Σκάρου (σκάρος είναι είδος ψαριού πολύ συνηθισμένο στο νότιες Κυκλάδες – οι Ενετοί το έλεγαν la Rocca, το φρούριο). Επρόκειτο για την παλιά πρωτεύουσα της Σαντορίνης μιας και ποτέ δεν κατάφερε κανείς να την κατακτήσει.
Γιατί;
Μια ματιά αρκεί για να καταλάβει κανείς γιατί.


Από πού κι ως πού Οία;


Η Οία, που λες και είναι το μοναδικό χωριό στον κόσμο στο οποίο ο ήλιος δύει, ήταν το αρχαίο λιμάνι της Σαντορίνης.
Επειδή όμως είχε δεινοπαθήσει από τους πειρατές, οι κάτοικοι ανέβηκαν πιο ψηλά, στην «πάνω μεριά» όπου κι έχτισαν τα σπίτια τους για περισσότερη ασφάλεια.
Από το 1835 η Επανωμεριά πήρε το όνομα Οία που σημαίνει τέτοια, τούτη, αποκείνη, αποτέτοια τέλος πάντων...
Τουλάχιστον, ευτυχώς, οι κάτοικοί της δεν έγιναν Οιανοί (αποτέτοιοι, αποκείνοι) και παρέμειναν Πανωμερίτες.
Η Οία είναι ένα χωριό που μπορεί κάποιος να δώσει μέχρι και 150 ευρώ για να μπει σε ένα ιστιοφόρο και να πάει για μισή ωρίτσα πιο κοντά στον... ήλιο την ώρα που δύει στη θάλασσα.
Είναι ένα χωριό στο οποίο υπάρχει ένα βιβλιοπωλείο βγαλμένο μέσα από τα παραμύθια, ένα από τα πιο γραφικά βιβλιοπωλεία του κόσμου όλου, το Atlantis Books!
Είναι ένα χωριό που χιλιάδες άνθρωποι απ' όλα τα μέρη της γης έχουν βάλει σκοπό της ζωής τους να παντρευτούν.
Γι' αυτό και δεν σου κάνει καμία εντύπωση αν συναντήσεις τα πιο παράδοξα θεάματα, όπως Ασιάτισσες νυφούλες με πέπλα και σαγιονάρες να προσπαθούν να σκαρφαλώσουν στα κατσάβραχα για μια φωτογραφία με φόντο το ηλιοβασίλεμα.
Η Οία είναι προικισμένη από τη φύση σε μια ινσταγκραμική τοποθεσία (καρτποσταλική λέγανε τα παλιά τα χρόνια) που έχει εκμεταλλευτεί στο έπακρο ένα απλό καθημερινό φαινόμενο, τη δύση του ηλίου!
Είναι ένα χωριό με παγκοσμίου φήμης εστιατόρια, κάποια κρυμμένα στα γραφικά σοκάκια με (λίγο πιο) λογικές τιμές από τα τουριστικά που κρέμονται πρώτο τραπέζι πίστα και χρεώνουν... εντάξει χρεώνουν... Αφού υπάρχουν αυτοί που τα πληρώνουν, καλά κάνουν.



Επιμέλεια - διορθώσεις: Τζένη Κουκίδου
Πρώτη δημοσίευση
Η ευθυμογραφική σειρά του Γιώργου Ζώτου Από πού κι ως πού; δημοσιεύτηκε στο koukidaki.gr κάθε Κυριακή από τις 13 Ιουλίου 2025. Ξεκινήστε από την αρχή.
Στη συνοδευτική εικόνα βλέπετε πίνακα Θανάση Λάλα [Εndurance of the heart, metal and plexi glass]