Συνηθίζουμε τις πρωτομηνιές των νέων χρόνων να κάνουμε τον απολογισμό μας για το έτος που έφυγε, να θυμόμαστε όσα έγιναν και να οραματιζόμαστε αυτά που έρχονται. Σε ένα τέτοιο το πλαίσιο, αλλά σε πιο ευρεία κλίμακα, μπορεί να ενταχθεί και η ποιητική συλλογή του Παναγιώτη Δ. Τσάμη Του χρόνου η σύνοδος, που κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις του Θεοδόση Αγγ. Παπαδημητρόπουλου.
Σε αυτό το βιβλίο, λοιπόν, όντως συναντάμε τη σύνοδο του χρόνου και όχι μόνο του τελευταίου ή της σύγχρονης εποχής αλλά όλων των εποχών από τα πανάρχαια χρόνια έως σήμερα και ακόμα παραπέρα, στο μέλλον.
Ένα μικρό, σε αριθμό σελίδων, βιβλίο που όμως χωράει όλη τη σοφία του κόσμου, το συμπέρασμα, την ουσία και τον πυρήνα αυτού ως ποιητικό απόσταγμα – ή όπως αλλιώς μπορεί να το δει και να το εκφράσει κανείς. Το καλύτερο που μπορεί να επιδιώξει ο άνθρωπος και το μάθημα που μπορεί να λάβει από την Ιστορία (του) βρίσκονται μέσα σε αυτές τις σελίδες γραμμένα με ποικίλες μορφές, ιδιώματα, ρυθμούς και μέτρα [εστίασα στα δεκαπεντασύλλαβα όπου απαντώνται, για κάποιο λόγο, ίσως επειδή «κουβαλούν» πολιτικό στίχο ή επειδή αγγίζουν κάπως ιδιαίτερα ένεκα της μεγάλης απήχησης που φέρουν στα ομοιοκατάληκτα έργα – βλέπε από το μυθιστόρημα Ερωτόκριτος του Κορνάρου ως τις κρητικές μαντινάδες].
Οι σημαντικότεροι σταθμοί της ιστορίας των Ελλήνων, από την αρχαιότητα έως σήμερα (την εποχή της τεχνητής νοημοσύνης), έχουν τη θέση τους εδώ και μας ενθυμίζουν όλη τη διαδρομή από τα ομηρικά έπη έως την Άλωση της Κωνσταντινούπολης, την Ελληνική Επανάσταση κ.ο.κ. φτάνοντας μέχρι τα χρόνια μας με ό,τι και όσα αυτά επιφέρουν ενώ, όπως προαναφέρθηκε, ο ποιητής προχωράει και πέρα από την εποχή μας/του βλέποντας το μέλλον μας/του.
Προσωπικά, εκτός από τους μεγάλους πολέμους και τις μάχες που άλλαξαν τον ρου της Ιστορίας (είτε με νίκη είτε λόγω ήττας), με κέρδισε που ασχολήθηκε και με το θέατρο, δηλαδή την αρχαία τραγωδία [Αντιγόνη, Οιδίπιδας] περιλαμβάνοντας και αυτό στα σημαντικότερα σημεία, όπως και τις εορτές, όπως και τα ιστορικά μνημεία και κτήρια [μ' άρεσε που συνάντησα τη βιβλιοθήκη της Αλεξάνδρειας].
Ωραίο το Αποκάλυψις που έχει και ρίμα:Μετά δε την κατάρρευσιν τοπίον καθαρίζει.Νοών νοείτω τάξιον και κόσμον πού βαδίζει.
Έτσι, από μια πύκνωση των νοημάτων και των θεματικών των επών του Ομήρου όπως επικεντρώνονται πάνω στα βασικότερα πρόσωπα: στον Αχχιλέα για την Ιλιάδα και στον Οδυσσέα για την Οδύσσεια, περνά στα Παναθήναια, στις αρχαίες τραγωδίες, σε ιστορικά μέρη και μνημεία, στους μεγάλους πολέμους και συνεχίζει ως τις μέρες μας σχολιάζοντας και τη σύγχρονη ποίηση [λογικό, αφού με τον τρόπο του έχει σχολιάσει και την αρχαία] μαζί και τους σύγχρονούς του για τους οποίους έχει ένα σκωπτικό βλέμμα [σε αντίστιξη με τους σχολιασμούς που έκανε για τους παλαιότερους όπου διαφαίνεται η στήριξή του]... καταλήγοντας σε ένα κράμα ποιητικό όπου συνυπάρχουν τα βασικότερα επίπεδα ενός ανθρώπου και ενός ολόκληρου λαού ή έθνους: πατρίδα, θρησκεία, πίστη, παιδεία, γράμματα, γλώσσα, φιλία, αγάπη κ.ο.κ.
Στo Βιβλιοθήκη:Ζέσις, μελέτη, ορμή των αιώνων εν βίβλοις κρυφθείσα[...]μέγιστον εύρημα ζων ηύγασε μέλλον θνητών
Μ' αρέσει που προάγει τον δρόμο της Αρετής που μπορεί να έχει όλα τα ζόρια όμως αυτά οδηγούν στο καλό, το γόνιμο, στο ωφέλιμο για τον άνθρωπο που θα τον επιλέξει με πολλαπλό κέρδος, δηλαδή και συλλογικό όχι μόνο ατομικό.
ΥπενθύμισιςΤο μόνο πράμα κτήμα σου, ο χρόνος 'πού σου ανήκει
Κάποια είναι σαν επιγράμματα ή είναι επιγράμματα [π.χ. Μακαρισμός]· σε όλα υπάρχει μόνο όφελος για τον αναγνώστη και κέρδος.
Ολοκληρώνει το στιχουργικό ταξίδι στον χρόνο αναφερόμενος στην τεχνητή νοημοσύνη, όπου χαρακτηριστικά αναφέρει ότι προχωράμε στα τυφλά εν μέσω πλέον σκότους και στην Λοατκία, μια νέα θεά κατά τον ποιητή με προφανή αναφορά στο ακρωνύμιο ΛΟΑΤΚΙ.
Όλη η ιστορία υπάρχει μέσα, όλη η πορεία στον χρόνο, όλη η διαδρομή.. με ανθρωποκεντρικό βλέμμα, κριτική ματιά, γόνιμο αποτύπωμα. Πρόκειται για ποιητική συλλογή με ενιαία θεματική και γραμμική συνέχεια σε μια ωραιότατη, καλαίσθητη έκδοση όπως αξίζει στο πόνημα [υπέροχο το εξώφυλλο· με κράτησε πολλή ώρα μέχρι να το γνωρίσω].


