Ο Γιάννης Ρίτσος υπήρξε ένας από τους σπουδαιότερους πνευματικούς και πολυγραφότατους, που έμεινε στην ιστορία για την τεράστια απήχησή του ενώ ανήκει στη Γενιά του '30. Μέγιστο το έργο του και ιδιαίτερης σημασίας, που κυριαρχεί. Πρωταρχικά, βέβαια, συγκαταλέγεται η ποιότητα του δημοφιλέστερου και σημαντικότερου ποιητή Γιάννη Ρίτσου.
Γεννήθηκε το 1909 στη Μονεμβασιά. Η εξέχουσα προσωπικότητά του ακτινοβολούσε φήμη και θαυμασμό.
Από πολύ μικρή ηλικία είχε έντονο ενδιαφέρον και κλίση στις τέχνες και, ταυτόχρονα, ήταν λάτρης της ζωγραφικής, έκανε μαθήματα πιάνου ενώ ξεκίνησε να γράφει στίχους σε ηλικία μόλις 7 ετών.
Η μητέρα του του είχε κάνει εγγραφή ως συνδρομητή στο έντυπο περιοδικό Η διάπλασις των παίδων.
Ο Γιάννης Ρίτσος, αφού αποφοίτησε από το σχολαρχείο και το Δημοτικό σχολείο, βρισκόταν στην ιδιαίτερη πατρίδα του και στο Γύθειο, από όπου καταγόταν η μητέρα του, παρακολούθησε εντατικά μαθήματα Γυμνασίου.
Ποιητικές συλλογές, θεατρικά έργα, είκοσι δύο μυθιστορήματα και μελέτες του δημοσιεύτηκαν. Τα έργα του μεταφράστηκαν σε πολλές ξένες γλώσσες τα οποία συμπληρώνουν και χρονογραφήματα και δημοσιεύσεις.
Το 1934 γνώρισε σε προσωπικό επίπεδο τον Κώστα Γκοβόστη. Έγινε η πρόσληψη του ως επιμελητής και διορθωτής διαφόρων κειμένων στον εκδοτικό οίκο Γκοβόστης.
Εκδίδει την πρώτη ποιητική συλλογή του με τον τίτλο Τρακτέρ κι εν τω μεταξύ είχε ξεκινήσει να δημοσιεύει για την εφημερίδα Ριζοσπάστης τη στήλη Γράμματα για το μέτωπο.
Υπήρξε μέλος της Εταιρείας Ελλήνων Λογοτεχνών όπου και διετέλεσε επίτιμος πρόεδρος τα τελευταία χρόνια της ζωής του.
Πραγματοποιήθηκε η πρόσληψη του από το Βασιλικό θέατρο, όπου εκεί γνώρισε τον Μάνο Κατράκη με τον οποίο αναπτύχθηκε μεταξύ τους μια στενή φιλία που κράτησε για πάντα.
Συναντήθηκε με τον Τάκη Φιλιακό κι αργότερα έκανε την εμφάνιση του στην Εθνική Λυρική Σκηνή με το ψευδώνυμο Ι ή Γ. Βάμβας.
Το 1940 εκδόθηκε το Εμβατήριο του Ωκεανού αλλά δυστυχώς τον πρόλαβαν τα γεγονότα αφού είχε ξεσπάσει ο Β' Παγκόσμιος Πόλεμος.
Μετά τη συμφωνία της Βάρκιζας, στις 12 Φεβρουαρίου 1945, επέστρεψε στην Αθήνα όπου και έγραφε στο περιοδικό Ελεύθερα Γράμματα ενώ μέσω αυτού είχε δημοσιεύσει και ποιήματα με το ψευδώνυμο Πέτρος Βαλιώτης. Κατά την ίδια χρονική περίοδο είχε γνωρίσει προσωπικά σπουδαίους ποιητές όπως τον Τάσο Λειβαδίτη και τον Μανώλη Αναγνωστάκη.
Τον Φεβρουάριο του 1949 μετέβει στη Λήμνο όπου έγραψε το Καπνισμένο τσουκάλι.
Στις 30 Μαρτίου του 1952 εκτελέστηκε ο Νίκος Μπελογιάννης και οι σύντροφοί του. Είχε επηρεαστεί από το θλιβερό αυτό γεγονός και έγραψε το ποίημα Ο άνθρωπος με το γαρύφαλλο, το οποίο κυκλοφόρησε με σκίτσο του Μπελογιάννη φιλοτεχνημένο από τον Πάμπλο Πικάσο.
Το 1953 κυκλοφορούν μεταφράσεις του ποιητή ποιημάτων του Ναζίμ Χικμέτ ενώ το 1954 εκδίδεται Η Αγρυπνία, που περιελάβανε τη Κυρά των αμπελιών και τη Ρωμιοσύνη.
Το 1956 θα γνωρίσει προσωπικά τον Νίκο και τη Νανά Καλλιανέση οι οποίοι είχαν δημιουργήσει έναν νέο εκδοτικό οίκο, τις εκδόσεις Κέδρος. Ο Κέδρος θα γίνει το συγγραφικό του σπίτι αφού θα εστιάζει στα μεγάλα έργα του Ρίτσου όπως Η σονάτα του σεληνόφωτος ενώ θα εκδώσει και διάφορες μεταφράσεις του, ξένων συγγραφέων, όπως του Τολστόι.
Γύρω στο 1960 είχε ολοκληρώσει την Ανθολογία ρουμανικής ποίησης και έπιασε εργασία στην Ανθολογία Τσέχων και Σλοβάκων ποιητών.
Εργογραφία: Το τραγούδι της αδελφής μου (1937), Μια πυγολαμπίδα φωτίζει τη νύχτα (1937), Το εμβατήριο του ωκεανού (1940), Τρακτέρ (1934), Πυραμίδες (1935), Επιτάφιος (1936), Η σονάτα του σεληνόφωτος (1956), Ρωμιοσύνη (1966) κ.ά.
Ο Ρίτσος με τη Σονάτα του σεληνόφωτος θα λάβει το Α' Κρατικό Βραβείο ποίησης κι από εκεί ξεκίνησε και η διεθνής αναγνώρισή του.
Ο Μίκης Θεοδωράκης μελοποίησε έξι ποιήματα του Ρίτσου από τον Επιτάφιο με τον μεγάλο σπουδαίο Έλληνα τραγουδιστή Γρηγόρη Μπιθικώτση.
Τη δεκαετία του 1960, ο Ρίτσος γράφει ποιήματα για τους Σωτήρη Πετρούλα και Γρηγόριο Λαμπράκη και προς το τέλος της δεκαετίας θα μελοποιηθεί ξανά από τον Μίκη Θεοδωράκη και η Ρωμιοσύνη.
Βραβεύσεις: Μέγα διεθνές βραβείο ποίησης (Βέλγιο 1972), Μέγα βραβείο ποίησης Αλφρέ Ντε Βιο (Γαλλία 1976) κ.ά.
Θεατρικά: Μια γυναίκα πλάι στη θάλασσα (1959), Πέρα από τον ίσκιο των κυπαρισσιών (1947), Τα ραβδιά των τυφλών (1959)... καθώς και μεταφράσεις: Μαγιακόφσκι ποιήματα (1964), Α. Τολστόι Γκρινιάρα κατσίκα (1976) κ.ο.κ.
Έφυγε από τη ζωή το 1990.
Επιμέλεια - διορθώσεις: Τζένη Κουκίδου
Οι πληροφορίες αντλήθηκαν από Ανθολογία Γιάννη Ρίτσου, Επιλογή Χρύσα Προκοπάκη [Κέδρος, 2000] καθώς και από την έκδοση της Καθημερινής Έλληνες ποιητές: Γιάννης Ρίτσος [2014].



