Τόπος

Μια ιστορία που δημιουργήθηκε δίπλα σε ένα Άσπρο Δέντρο, μιλά για την ελευθερία, φωνάζει πως είναι στο χέρι μας να την κατακτήσουμε και να δημιουργήσουμε τον τόπο μας

Τόπος σε σκηνοθεσία και ερμηνεία Αντώνη Φωτιάδη

Τόπος
τώρα
είναι το σώμα μας
είναι η αλήθεια
τα συναισθήματα
οι αναμνήσεις
οι άνθρωποι
τα όνειρα
τα ομορφότερα τοπία...

Ελάτε να τον δημιουργήσουμε μαζί

Οι ήρωες του μύθου μας: Ηρακλής, Οδυσσέας, Φιλοκτήτης, Νεοπτόλεμος
Η ιστορία ξεκινά με τη φωτιά. Η γη δίνει τον ρυθμό. Ο αέρας μετακινεί. Το νερό ξεπλένει τις πληγές.
Κοίτα τα χέρια σου, το θαύμα είναι ήδη εδώ,
κοίτα, ένα θαύμα έχεις στα χέρια σου.
Με αφορμή τον μύθο του Φιλοκτήτη δημιουργήσαμε μια ιστορία για την συμπόνια και την επανάσταση, προνόμιο των ανθρώπων που παραμένουν ζωντανοί και εξελίσσονται.
Όπως το δέντρο ψηλώνει ανάμεσα στα βράχια μέσα στις σχισμές βρίσκει νερό και ανθίζει ξανά, το βλέμμα αληθινό χρωματίζει το φως και ο τόπος γύρω μας μεγαλώνει και ομορφαίνει.

Σημείωμα σκηνοθέτη:
Η αφορμή για την παράσταση αυτή ήταν το κείμενο του Heiner Muller «Φιλοκτήτης», μια διασκευή της τραγωδίας του Σοφοκλή. Η πολιτική διάσταση του κειμένου παραμένει διαχρονική και έρχεται να ακουμπήσει σε ζητήματα της εποχής μας. Το κείμενο, άκρως ποιητικό και φορμαλιστικό, δίνει χώρο και δύναμη σε όλες τις σκληρές αλήθειες που φωνάζει. Το βιβλίο αυτό ήταν από τα πρώτα διαβάσματά μου πριν την δραματική σχολή, τότε που έψαχνα τα πάντα γύρω από το θέατρο και γύρω από τον σπουδαίο Θεόδωρο Τερζόπουλο, τον οποίο είχα προλάβει να γνωρίσω ως παιδάκι στον Μακρύγιαλο Πιερίας, κοινός τόπος καταγωγής.
Ξεκίνησα να δουλεύω πάνω στο κείμενο του Heiner Muller, το διασκεύασα σε μορφή μονολόγου και δημιούργησα την παράσταση Φιλοκτήτης που είχε ανέβει το 2014 στην Θεσσαλονίκη.
Δώδεκα χρόνια μετά, σήμερα, γεννιέται η ανάγκη να μιλήσω και πάλι για αυτά που μας εγκλωβίζουν, μέσα μας, μέσα στο περιβάλλον μας και μέσα στην κοινωνία μας. Όπως και ο Φιλοκτήτης εγκλωβισμένος σε ένα έρημο νησί περιμένει 10 χρόνια τη δικαίωσή του. Όπως και στην εποχή μας εγκλωβιζόμαστε μέσα σε κοινωνικά στερεότυπα, στην αποξένωσή μας, στην αναγκαιότητα να φοβόμαστε κάτι. Νιώθω την ανάγκη να σταθώ απέναντι στην πολιτική κατάσταση που μας κινεί. Νιώθω την ανάγκη να μιλήσω για τη δύναμη που έχουμε μέσα μας, με αυτή τη δύναμη μπορούμε να αντισταθούμε και να γίνουμε επαναστάτες της ζωής μας και του Τόπου μας. Ο «Τόπος» μάς μιλά για την ελευθερία την συμπόνια και την επανάσταση. Υπάρχει μέσα μας η δύναμη να νιώσουμε αληθινά, να γίνουμε οι ήρωες του τόπου μας.
Η ιστορία μου ξεκινά με τη φωτιά, από τότε που ο Φιλοκτήτης βοήθησε τον Ηρακλή να ανακουφιστεί από τους πόνους του μανδύα που τον έκαιγε, κλώτσησε τον δαυλό στην πυρά και για πληρωμή έλαβε το πανίσχυρο τόξο του. Ακολουθεί ο Οδυσσέας, ανακατεύει τα βράχια, έρχεται να αναζητήσει το τόξο, τον αναγκάζει ένας χρησμός που λέει πως δεν θα τελειώσει ο πόλεμος με τους Τρώες αν δεν έχει μαζί του το τόξο που έχει στα χέρια του ο Φιλοκτήτης. Ο Φιλοκτήτης, σαν τον αέρα, παρασύρεται από τους πόνους, ισορροπεί στη ζωή με το ένα πόδι, τα βάζει με τα θηρία και τα τέρατα που τον κυνηγάνε μέσα του, περιμένει την απελευθέρωσή του ακόμα κι αν χρειαστεί να ανασάνει μια τελευταία φορά. Ο Νεοπτόλεμος έρχεται να αναδείξει την καλύτερη πλευρά των ανθρώπων, σαν το νερό θα τρέξει ανάμεσα στα βράχια και θα καθαρίσει το αίμα που έχουν γράψει οι πιο μαύρες σελίδες της ιστορίας. Ξυπνά από τον λήθαργο, αρνείται να ακούσει την εξουσία, φωνάζει την αλήθεια. Απελευθερώνεται από τα δεσμά της κληρονομιάς του, πετά το στέμμα, επαναστατεί, κερδίζει την ελευθερία, συμπάσχει τον αδύναμο, εξόριστο Φιλοκτήτη και δίνει ξανά ζωή στον «Τόπο». Γίνεται πρωταγωνιστής του μύθου μας και της ζωής.
Το δέντρο ψηλώνει ανάμεσα στα βράχια, μέσα στις σχισμές βρίσκει νερό και ανθίζει ξανά. Το βλέμμα χρωματίζει το φως, και ο «Τόπος» γύρω μας μεγαλώνει και ομορφαίνει.
Η παράσταση χωρίζεται σε τέσσερις πράξεις και τις διατρέχουν τα τέσσερα στοιχεία της φύσης.
Πράξη πρώτη: Ηρακλής, το στοιχείο της φωτιάς, έχω δημιουργήσει μια μεταλλική δοκό όπου θα ανάψει φωτιά, η νεκρική πυρά που του πήρε τους πόνους.
Πράξη δεύτερη: Οδυσσέας, η γη, πολλά ξύλινα κουτιά, γκρι χρώμα, στοιβαγμένα σαν τα βράχια, πάνω στα οποία μετακινείται με δεξιότητα και καθοδήγει τον Νεοπτόλεμο να αποσπάσει το τόξο.
Πράξη τρίτη: Φιλοκτήτης, ο αέρας, μια επικλινής σκηνή από μέταλλο, ξύλο και χαρτί, πάνω στην οποία είναι δεμένος και απομονωμένος, κρέμεται σε ένα σημείο με δεσμό στο ένα πόδι που περιορίζει την κίνηση του.
Πράξη τέταρτη: Νεοπτόλεμος, το νερό, μια γραμμική εγκατάσταση νερού στο πάνω μέρος της σκηνής. Η επανάσταση του θα φέρει τη βροχή που θα ξεπλύνει τον παλιό του εαυτό και θα οδηγηθεί στον καινούργιο, καθαρός πια.

Συντελεστές:
Κείμενο, σκηνοθεσία, σκηνική εγκατάσταση, ερμηνεία: Αντώνης Φωτιάδης
Δραματουργική επεξεργασία: Άκης Δήμου, Αντώνης Φωτιάδης
Σύμβουλος σκηνοθέτης: Χάρης Πεχλιβανίδης
Βοηθός σκηνοθέτη: Μαριαλένα Στεργίου
Μουσική: Γιώργος Φωτιάδης
Φωτογραφίες, βίντεο: Aylostudio, Ειρήνη Ρογκότη, Upontwo
Παραγωγή: Άσπρο Δέντρο

Από τις 29 Μαΐου 2026 τις Παρασκευές 29 Μαΐου και 5, 12 και 19 Ιουνίου 2026 στις 21:00 στο θέατρο Άσπρο Δέντρο [Ολύμπου 5, Θεσσαλονίκη]